|
Opublikowane: 22.05.2005 | Zaktualizowane: 01.02.2008
Autor: Tadeusz M. Nycz
Prawo do odprawy a art. 231 § 4 K.p.
W artykule omówiono problemy związane z rozwiązaniem stosunku pracy przez pracownika za 7 dniowym uprzedzeniem, zgodnie z art. 231 § 4 K.p. w aspekcie ewentualnego prawa do odprawy z tytułu zwolnienia z pracy z przyczyn nie dotyczących pracownika.
Wybrane Opinie Klientów
Polecam ten serwis, ponieważ oprócz fachowej i wyczerpującej odpowiedzi na moje pytania potrafią zrozumieć ludzkie nieszczęście. Na pewno przy kolejnych sprawach prawnych zwrócę sie do waszego serwisu.
Serdecznie dziękuje i pozdrawiam Krzysztof.
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek
Tak profesjonalnego portalu prawniczego nie spotkałam, mimo szuflowania w necie! Nie musicie się obawiać o dużą konkurencję bo wiarygodność Wasza pozwala w razie potrzeby tylko TUTAJ kliknąć! Sposób informowania klienta poprzez maile, to przykład jak serio podchodzicie do załatwienia sprawy, zaangażowanie się paru prawników do jednej kwestii problemu to również zasługuje na "piec z plusem". Jesteście WIELCY! nikt Wam do tej pory dorównać nie jest w stanie! Pozdrowienia dla całej ekipy tego portalu.
Iwona
Cóż ja mogę napisać. Jedynie chwalić w niebiosa, wszystkich Prawników którzy na łamach tego portalu, pomagają, za dość niską cenę, zwykłym „Kowalskim” w ich problemach Zwłaszcza wielkie dzięki dla Pani Elizy - PROFESJONALISTKA W PEŁENEJ KRASIE!!!
Stały klient Tomasz.
Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Chodziło o jedną sprawę - zadałem w sumie 5 pytań. Myślałem że odpowiedź to będzie kilka zdań tymczasem dostałem kilka stron naprawdę fachowej porady - każdy problem został dokładnie opisany. Teraz praktycznie nie muszą wynajmować prawnika - dostałem gotowe rozwiązanie. Mało tego prócz porady dosłałem kilkadziesiąt innych źródeł (książki internet) których znalezienie i zweryfikowanie zajęło by mi pewnie bardzo dużo czasu. A co do ceny to muszę bez wahania przyznać że usługa była za pól darmo w porównaniu do ilości wiedzy jaką dostałem.
Krzysztof
Serdecznie dziękuję za szybką i wyczerpującą opinię. Szczerze mówiąc, korzystałam z porad kilku prawników. Zdecydowanie jesteście najbardziej solidni, widać w opinii, że przygotowana jest dla konkretnej sprawy, a przygotowujący ją prawnik wnikliwie przeanalizował konkretną sytuację, a nie tylko cytował fragmenty prawa autorskiego. Pozdrawiam i dziękuję.
Anna
Super profesjonalna porada!!!! Polecam wszystkim fachowców którzy na łamach tego portalu pomagają zwykłym „Kowalskim” w sprawach dla Nich trudnych i niezrozumiałych. Starannie z wielką dokładnością opisany problem został wytłumaczony i zaproponowany tok załatwienia problemu za co, z całego serca DZIĘKUJE!!!!
Tomasz
Chciałbym podziękować za wyczerpujące informacje. Zakres, sposób i terminowość udzielonych informacji nie pozwalają wystawić innej opinii, jak tylko bardzo, bardzo pozytywną. Zdaję sobie sprawę, że inne możliwości są w trakcie rozmowy na żywo, a inne w kontakcie medialnym. Dziękuję, pozdrawiam i życzę dalszej owocnej i na równie wysokim poziomie działalności (wolałbym jednak za często nie mieć okazji wystawiania Państwu opinii i korzystać z Państwa usług w podobnych tematach, co nie zmienia faktu, że jeśli będę musiał, na pewno skorzystam z nich bez namysłu).
Jeszcze raz pozdrawiam, Kazimierz
Chciałam bardzo podziękować panu Karolowi Jokielowi za wyczerpującą poradę w mojej sprawie. To naprawdę godny polecenia portal. Odpowiedzi są szybkie, tanie i naprawdę proste w odbiorze. Każdy zrozumie polskie prawo, jeśli zwróci się do tego portalu o pomoc :)
Izabela
Odpowiedź niemal błyskawiczna, pełna i wyczerpująca, a jednocześnie napisana prostym i zrozumiałym dla laika językiem. Wielkim plusem jest możliwość bezpłatnego zadawania dodatkowych pytań. Na pewno będę wszystkim polecała ten portal. Dziękuję i pozdrawiam.
Zofia
Porada bardzo rzetelna i wyczerpująca temat. Miałem pewne wątpliwości co do takiej formy. Po otrzymaniu i po przeanalizowaniu odpowiedzi (i to wszystko „czarne na białym” z podstawą prawną) stwierdziłem, że należy częściej korzystać z Waszych usług.
Jacek
Jestem bardzo zadowolona ze współpracy z Waszą firmą, poradę otrzymałam szybko i kompetentnie, dostałam także odpowiedzi na wszystkie dodatkowe pytania. Wasza porada w istotny sposób pomogła mi podjąć ważną życiową decyzję.
Magda
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Mecenasie, pomimo swego kalectwa i znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan uzdolnionym dydaktykiem o wielkiej wiedzy praktycznej – potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. Strona dodana do ulubionych. Eporady24.pl to jest to :-)) Wielkie podziękowania dla wszystkich pracowników.
Wszystkiego dobrego w nowym roku życzy Mietek
Bardzo profesjonalna obsługa i naprawdę fachowe doradztwo. Odpowiedź mi wiele wyjaśniła i dalej będę korzystać z tych usług, bo sprawa, o którą pytałam, nie była prosta, więc wolę, by prowadził tą sprawę specjalista, więc sukces murowany.
Pozdrawiam, Krzysztofa
Jestem wdzięczna za uzyskane informacje. Przede wszystkim odpowiedzi pojawiają się bardzo szybko i nawet w sobotę i w niedzielę informacje przesyłane, co mnie bardzo, bardzo cieszy. Skorzystałem z usług portalu i tego nie żałuję, informacje są przejrzyste. Jestem mądrzejsza, douczona, tylko żeby moja sprawa została pozytywnie rozpatrzona – byłabym happy. Zaryzykowałam i dobrze, że skorzystałam z tego portalu, polecam!!!
Irena
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Dariuszu, chcę podziękować za cierpliwość – pomimo znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan nadzwyczajnym człowiekiem <<SIŁA SPOKOJU>>. Potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. EPORADY24.PL – TO JEST TO. Na pewno skorzystam z Pańskich porad w dalszym postępowaniu. WIELKIE SŁOWA UZNANIA DLA CAŁEGO ZESPOŁU – LUDZI, KTÓRZY ZWIĄZANI SĄ Z PORTALEM EPORADY24.PL.
PS Panie Mirku, tak dalej.
Mietek
Nie będę ukrywał, że taka forma porad prawnych zawsze na początku budzi pewne wątpliwości. Jednak po otrzymaniu odpowiedzi na moje pytania mogę stanowczo stwierdzić, że ta forma daje większe korzyści dla klienta, gdyż po otrzymaniu pytania prawnik ma czas, aby w sposób rzetelny przygotować się do odpowiedzi, a nie zdawkowo odpowiedzieć na pytanie. Przede wszystkim dziękuję Pani Irenie, która była ze mną, a nie przeciwko mnie. Pozdrawiam i do „następnego problemu”.
Radosław
Korzystam drugi raz z usług i ponownie jestem zadowolony. Cena naprawdę niska (sądzę, że gdybym poszedł do prawnika, to zapłaciłbym co najmniej 5 razy więcej). Odpowiedź szczegółowa i rzetelna. Chciałem jeszcze zaznaczyć, że pytanie zadałem w weekend (w sobotę), a w niedzielę otrzymałem odpowiedź.
Krzysztof
Odpowiedź na moje pytanie była wyczerpująca i jasna. Udzielenie odpowiedzi nastąpiło bardzo szybko. Zaufano mi. Przed otrzymaniem potwierdzenia wpłaty należności na Państwa konto udzielono mi (w ramach kredytu zaufania) odpowiedzi. Już rozreklamowałam Państwa firmę wśród moich znajomych. Jeszcze raz bardzo dziękuję za szybką i bardzo fachową, uprzejmą obsługę.
Z pozdrowieniami, Jolanta
Dziękuję za szybką i rzetelną pomoc. Do porad prawnych udzielanych internetowo podchodziłam raczej ostrożnie. Jednak po kilku wizytach w kancelariach prawnych, w których prawnik rezerwuje sobie czas ok. 15 min na klienta, a ponadto udziela odpowiedzi z głowy, bez żadnego wcześniejszego przygotowania, mówiąc: „prawdopodobnie”, z żalem stwierdziłam, że straciłam tylko czas i pieniądze. W związku z tym po przestudiowaniu kilku porad w interesującym mnie temacie postanowiłam spróbować skorzystać z serwisu ePorady24.pl. Opisałam jak najdokładniej zaistniałą sytuację i w ciągu 2 dni otrzymałam wyczerpującą i jasną odpowiedź. Byłam bardzo mile zaskoczona. Tutaj prawnik ma czas, aby przetrawić problem, zajrzeć gdzie trzeba, aby pomóc w rozwiązaniu sytuacji, i to jest WIELKI PLUS tego portalu. Polecam wszystkim taka formę!
Małgosia
Na początku miałam pewne obawy do porad udzielanych przez internet. Nie słyszałam nigdy o czymś takim, przypadkowo się natknęłam, szukając czegoś. Zaryzykowałam, nie żałuję, a nawet polecam wszystkim. Podoba mi się możliwość zadawania kolejnych pytań, bo nie wszystko od razu przyjdzie do głowy (u radcy lub adwokata trzeba kolejny raz zapłacić za poradę dotyczącą tej samej sprawy). Tu odpowiedzi na nurtujące mnie pytania dostałam nawet po 5 miesiącach w ramach tej samej opłaty. Z czystym sumieniem polecam jeszcze niezdecydowanym. Ja na pewno będę jeszcze korzystać, jeśli tylko zajdzie taka potrzeba.
Jola
Dziękuję za bardzo profesjonalną poradę i okazaną cierpliwość. Odpowiedź nadeszła bardzo szybko, a wszelkie niezrozumiałe dla mnie informacje szybko zostały wyjaśnione przy pomocy opcji pytań dodatkowych. Pan Łukasz jest osobą szalenie kompetentną i z pełną odpowiedzialnością mogę polecić jego, jak i sam portal eporady24 innym osobom z rozterkami prawnymi. Gdy zgłosiłam się do prawniczki wcześniej, była zniecierpliwiona moimi „głupimi” pytaniami, a połowy z jej wywodów nie zdołałam zapamiętać. Tutaj mam wszystko na piśmie i mogę powracać do wiadomości, gdy zapomnę, „jak to szło”. Polecam serdecznie – zawsze jest to kontroopinia i do tego poparta przepisami i paragrafami, które przydają się później w sądzie. Polecam i pozdrawiam cały zespół eporady24.
Jolanta
Zgodnie z art. 231 § 4 K.p. – w terminie 2 miesięcy od przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę, pracownik może bez wypowiedzenia, za siedmiodniowym uprzedzeniem, rozwiązać stosunek pracy. Rozwiązanie stosunku pracy w tym trybie powoduje dla pracownika skutki, jakie przepisy prawa pracy wiążą z rozwiązaniem stosunku pracy przez pracodawcę za wypowiedzeniem.
Na tle tej regulacji wypowiadane są odmienne poglądy, co do prawa pracownika do odprawy, o której mowa w art. 8 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, (Dz. U. Nr 90, poz. 844, z późn. zm. oraz z 2004 r. Nr 96, poz. 959) – zwanej dalej ustawą o zwolnieniach grupowych.
W wyroku z dnia 2 lutego 2001 r. Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika na podstawie art. 231 § 4 K.p. nie wyklucza nabycia prawa do odprawy z art. 8 ustawy z dnia 28.12.1989 r. o zwolnieniach grupowych (por. wyrok SN z dnia 2 lutego 2001 r. I PKN 228/00, OSNP 2002/20/489).
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia stwierdzono, że skoro rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia powodować ma skutki prawne wynikające z wypowiedzenia umowy przez pracodawcę, to w konsekwencji nie jest wykluczone nabycie przez pracownika odprawy, w sytuacji, gdy warunki przewidziane w ustawie z dnia 28.12.1989 r. o zwolnieniach grupowych zostaną spełnione, a w szczególności gdy wyłączną przyczyną zwolnienia będą okoliczności wymienione w art. 1 i art.10 tej ustawy.
W niektórych komentarzach autorzy podają, że wskazane rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego zachowało aktualność pod rządami ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o zwolnieniach grupowych (por. L. Mitrus (w:) „Kodeks pracy – komentarz” pod red . B. Wagner, Gdańsk 2004 r. str.125 ust. 38 ).
Prezentuję odmienny pogląd, z następującą argumentacją opartą na tle obecnej ustawy o zwolnieniach grupowych z 13 marca 2003 r. Można posłużyć się argumentami świadczącymi o tym, że wskazane rozstrzygniecie SN było kontrowersyjne, ale ze względu na historyczny już charakter tego zagadnienia, ograniczam rozważania do obecnego stanu prawnego.
Przede wszystkim, warto przypomnieć, że przepisy dotyczące wynagrodzenia za pracę i innych należności ze stosunku pracy winny być, zgodnie z ukształtowanymi poglądami interpretacyjnymi, tłumaczone w sposób ścisły. Nie jest zatem dopuszczalna wykładnia rozszerzająca (por. np. wyrok SN z 5.05.1981 r., I PR 38/81 OSNC 1981/11/224).
Użyty przez ustawodawcę w art. 231 § 4 K.p. zwrot, mówiący o skutkach prawnych wynikających z rozwiązania stosunku pracy dokonanego przez pracownika musi być interpretowany w kontekście przyczyn rozwiązania tego stosunku. Generalnie, posługując się zwrotami ustawy o zwolnieniach grupowych, wypowiedzenie przez pracodawcę stosunku pracy może nastąpić:
1) z przyczyn nie dotyczących pracownika,
2) z przyczyn dotyczących pracownika.
Zważywszy na fakt, iż odprawa z art. 8 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. może być należna pracownikowi tylko w razie rozwiązania stosunku pracy z przyczyn nie dotyczących pracownika, zapis art. 231§ 4 zdanie drugie K.p. jest zbyt ogólny, aby można było mówić o prawie do odprawy.
Wypowiedzenie stosunku pracy przez pracodawcę może bowiem nastąpić zarówno z przyczyn dotyczących jak i nie dotyczących pracownika. Nakaz ścisłej wykładni przepisów o charakterze wynagrodzeniowo-odszkodowawczym uniemożliwia poprawne twierdzenie, że w takim przypadku odprawa pracownikowi przysługuje.
Pogląd o prawie pracownika do odprawy w warunkach art. 231§ 4 K.p. musiałby bowiem wynikać z wykładni rozszerzającej tego przepisu. Musielibyśmy przez domniemanie uznać, nie wiadomo na jakiej podstawie, że ustawodawca miał na myśli wypowiedzenie stosunku pracy przez pracodawcę z przyczyn nie dotyczących pracownika, a taka rozszerzająca interpretacja jest niedopuszczalna.
Wykładnia gramatyczna art. 231§ 4 K.p. prowadzi więc do wniosku, że w omawianym przypadku odprawa pracownikowi nie przysługuje, wobec czego należałoby interpretację prawa zakończyć, w myśl starej maksymy clara non sunt interpretanda (to, co oczywiste nie podlega wykładni).
Warto jednak przy okazji zwrócić uwagę na cel wprowadzenia odprawy w ustawach o zwolnieniach grupowych. Odprawa miała stanowić dla pracownika swoistego rodzaju rekompensatę za utratę dotychczasowego zatrudnienia.
W sytuacji art. 231 § 4 K.p. nie mamy do czynienia z utratą pracy przez pracownika, lecz z jego osobistym wyborem, dlatego odpada przesłanka, dla której z funkcjonalnego punktu widzenia odprawa miałaby się należeć.
Założeniem art. 231K.p. jest bowiem kontynuowanie stosunku pracy na dokładnie dotychczasowych warunkach, przy zmienionym jedynie pracodawcy. Podmiot zatrudniający nie pozbawia więc pracownika zatrudnienia, co uzasadniałoby logicznie rekompensatę z tego tytułu w formie odprawy.
Rozwiązanie stosunku pracy w trybie art. 231§ 4 K.p. następuje więc, de facto, z powodu okoliczności leżących po stronie pracownika, a nie kontraktowego pracodawcy, który co prawda personalnie (czy strukturalnie) się zmienia, ale zapewnia pracownikowi zatrudnienie na niezmienionych, dotychczasowych warunkach.
Jeśli natomiast nowy pracodawca chciałby te warunki zmienić, wówczas dojdzie do wypowiedzenia, czy wypowiedzenia zmieniającego z przyczyn nie dotyczących pracownika i w razie rozwiązania stosunku pracy odprawa będzie oczywiście należna.
W omawianym stanie faktycznym nie jest oczywiście celowościowo wykluczone uregulowanie zapewniające pracownikowi odprawę. W takim jednak przypadku, art. 231 § 4 zdanie drugie K.p. powinien brzmieć: „Rozwiązanie stosunku pracy w tym trybie powoduje dla pracownika skutki, jakie przepisy prawa pracy wiążą z rozwiązaniem stosunku pracy przez pracodawcę za wypowiedzeniem z przyczyn nie dotyczących pracownika.”
Dopóki jednak takiego zwrotu w tym przepisie nie ma, prezentowane odmienne poglądy, traktuję jako bezpodstawnie pomijające wykładnię gramatyczna, która w pierwszym rzędzie liczy się przy poprawnej interpretacji prawa.
Przy pomocy wykładni prawa nie można bowiem zastępować ustawodawcy i wprowadzać określone, nawet słuszne społecznie, uprawnienia pracownicze. Taki sposób postępowania nie ma wiele wspólnego z pryncypiami państwa prawa, poczuciem jednolitości wykładniowej i zapisaną w naszej Konstytucji RP zasadą trójpodziału władzy.
Zgodnie z art. 7 Konstytucji RP, każdy organ władzy publicznej jest obowiązany działać na podstawie i w granicach prawa. Owe granice prawa w naszym przypadku wynikają z zasady podziału kompetencji między władzę ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą.
Sądy nie mają więc prawa dokonywać wykładni aktu prawnego zmieniającego tekst ustawy, nawet wtedy, gdy ze społecznego punktu widzenia byłoby to uzasadnione. Do takich zmian uprawniony jest jedynie organ, który ustawę wydał, czyli Sejm.
Wobec braku w Polsce organu uprawnionego do legalnej (wiążącej) wykładni ustaw, podmioty stosujące prawo mogą natrafiać na zróżnicowane wykładniowo poglądy i doznać z tych przyczyn negatywnych sutków, nie wyłączając materialnych.
W ramach porządkowania prawodawstwa, ustawodawca powinien jak najszybciej przywrócić Trybunałowi Konstytucyjnemu prawo wydawania legalnej wykładni ustaw, które tenże posiadał do 1997 r.
Istniejący obecnie stan jest szczególnie szkodliwy, gdyż brak jasnego kierunku stosowania prawa jest jednym z zasadniczych powodów powstawania wszelkiego rodzaju nadużyć, przynoszących państwu, a więc w konsekwencji nam wszystkim, ewidentne straty materialne, o czym każdy na swój użytek może się dowiedzieć z bieżących informacji medialnych.
poleć artykuł znajomemu  wersja do druku 
|
