|
Opublikowane: 28.04.2007
Autor: Tadeusz M. Nycz
Czas pracy lekarzy – wybrane zagadnienia
W artykule omówiono wybrane zagadnienia czasu pracy lekarzy na tle przepisów ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, w aspekcie orzecznictwa europejskiego, które przyjmuje dyżur medyczny jako element czasu pracy.
Wybrane Opinie Klientów
Polecam ten serwis, ponieważ oprócz fachowej i wyczerpującej odpowiedzi na moje pytania potrafią zrozumieć ludzkie nieszczęście. Na pewno przy kolejnych sprawach prawnych zwrócę sie do waszego serwisu.
Serdecznie dziękuje i pozdrawiam Krzysztof.
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek
Tak profesjonalnego portalu prawniczego nie spotkałam, mimo szuflowania w necie! Nie musicie się obawiać o dużą konkurencję bo wiarygodność Wasza pozwala w razie potrzeby tylko TUTAJ kliknąć! Sposób informowania klienta poprzez maile, to przykład jak serio podchodzicie do załatwienia sprawy, zaangażowanie się paru prawników do jednej kwestii problemu to również zasługuje na "piec z plusem". Jesteście WIELCY! nikt Wam do tej pory dorównać nie jest w stanie! Pozdrowienia dla całej ekipy tego portalu.
Iwona
Cóż ja mogę napisać. Jedynie chwalić w niebiosa, wszystkich Prawników którzy na łamach tego portalu, pomagają, za dość niską cenę, zwykłym „Kowalskim” w ich problemach Zwłaszcza wielkie dzięki dla Pani Elizy - PROFESJONALISTKA W PEŁENEJ KRASIE!!!
Stały klient Tomasz.
Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Chodziło o jedną sprawę - zadałem w sumie 5 pytań. Myślałem że odpowiedź to będzie kilka zdań tymczasem dostałem kilka stron naprawdę fachowej porady - każdy problem został dokładnie opisany. Teraz praktycznie nie muszą wynajmować prawnika - dostałem gotowe rozwiązanie. Mało tego prócz porady dosłałem kilkadziesiąt innych źródeł (książki internet) których znalezienie i zweryfikowanie zajęło by mi pewnie bardzo dużo czasu. A co do ceny to muszę bez wahania przyznać że usługa była za pól darmo w porównaniu do ilości wiedzy jaką dostałem.
Krzysztof
Serdecznie dziękuję za szybką i wyczerpującą opinię. Szczerze mówiąc, korzystałam z porad kilku prawników. Zdecydowanie jesteście najbardziej solidni, widać w opinii, że przygotowana jest dla konkretnej sprawy, a przygotowujący ją prawnik wnikliwie przeanalizował konkretną sytuację, a nie tylko cytował fragmenty prawa autorskiego. Pozdrawiam i dziękuję.
Anna
Super profesjonalna porada!!!! Polecam wszystkim fachowców którzy na łamach tego portalu pomagają zwykłym „Kowalskim” w sprawach dla Nich trudnych i niezrozumiałych. Starannie z wielką dokładnością opisany problem został wytłumaczony i zaproponowany tok załatwienia problemu za co, z całego serca DZIĘKUJE!!!!
Tomasz
Chciałbym podziękować za wyczerpujące informacje. Zakres, sposób i terminowość udzielonych informacji nie pozwalają wystawić innej opinii, jak tylko bardzo, bardzo pozytywną. Zdaję sobie sprawę, że inne możliwości są w trakcie rozmowy na żywo, a inne w kontakcie medialnym. Dziękuję, pozdrawiam i życzę dalszej owocnej i na równie wysokim poziomie działalności (wolałbym jednak za często nie mieć okazji wystawiania Państwu opinii i korzystać z Państwa usług w podobnych tematach, co nie zmienia faktu, że jeśli będę musiał, na pewno skorzystam z nich bez namysłu).
Jeszcze raz pozdrawiam, Kazimierz
Chciałam bardzo podziękować panu Karolowi Jokielowi za wyczerpującą poradę w mojej sprawie. To naprawdę godny polecenia portal. Odpowiedzi są szybkie, tanie i naprawdę proste w odbiorze. Każdy zrozumie polskie prawo, jeśli zwróci się do tego portalu o pomoc :)
Izabela
Odpowiedź niemal błyskawiczna, pełna i wyczerpująca, a jednocześnie napisana prostym i zrozumiałym dla laika językiem. Wielkim plusem jest możliwość bezpłatnego zadawania dodatkowych pytań. Na pewno będę wszystkim polecała ten portal. Dziękuję i pozdrawiam.
Zofia
Porada bardzo rzetelna i wyczerpująca temat. Miałem pewne wątpliwości co do takiej formy. Po otrzymaniu i po przeanalizowaniu odpowiedzi (i to wszystko „czarne na białym” z podstawą prawną) stwierdziłem, że należy częściej korzystać z Waszych usług.
Jacek
Jestem bardzo zadowolona ze współpracy z Waszą firmą, poradę otrzymałam szybko i kompetentnie, dostałam także odpowiedzi na wszystkie dodatkowe pytania. Wasza porada w istotny sposób pomogła mi podjąć ważną życiową decyzję.
Magda
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Mecenasie, pomimo swego kalectwa i znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan uzdolnionym dydaktykiem o wielkiej wiedzy praktycznej – potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. Strona dodana do ulubionych. Eporady24.pl to jest to :-)) Wielkie podziękowania dla wszystkich pracowników.
Wszystkiego dobrego w nowym roku życzy Mietek
Bardzo profesjonalna obsługa i naprawdę fachowe doradztwo. Odpowiedź mi wiele wyjaśniła i dalej będę korzystać z tych usług, bo sprawa, o którą pytałam, nie była prosta, więc wolę, by prowadził tą sprawę specjalista, więc sukces murowany.
Pozdrawiam, Krzysztofa
Jestem wdzięczna za uzyskane informacje. Przede wszystkim odpowiedzi pojawiają się bardzo szybko i nawet w sobotę i w niedzielę informacje przesyłane, co mnie bardzo, bardzo cieszy. Skorzystałem z usług portalu i tego nie żałuję, informacje są przejrzyste. Jestem mądrzejsza, douczona, tylko żeby moja sprawa została pozytywnie rozpatrzona – byłabym happy. Zaryzykowałam i dobrze, że skorzystałam z tego portalu, polecam!!!
Irena
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Dariuszu, chcę podziękować za cierpliwość – pomimo znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan nadzwyczajnym człowiekiem <<SIŁA SPOKOJU>>. Potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. EPORADY24.PL – TO JEST TO. Na pewno skorzystam z Pańskich porad w dalszym postępowaniu. WIELKIE SŁOWA UZNANIA DLA CAŁEGO ZESPOŁU – LUDZI, KTÓRZY ZWIĄZANI SĄ Z PORTALEM EPORADY24.PL.
PS Panie Mirku, tak dalej.
Mietek
Nie będę ukrywał, że taka forma porad prawnych zawsze na początku budzi pewne wątpliwości. Jednak po otrzymaniu odpowiedzi na moje pytania mogę stanowczo stwierdzić, że ta forma daje większe korzyści dla klienta, gdyż po otrzymaniu pytania prawnik ma czas, aby w sposób rzetelny przygotować się do odpowiedzi, a nie zdawkowo odpowiedzieć na pytanie. Przede wszystkim dziękuję Pani Irenie, która była ze mną, a nie przeciwko mnie. Pozdrawiam i do „następnego problemu”.
Radosław
Korzystam drugi raz z usług i ponownie jestem zadowolony. Cena naprawdę niska (sądzę, że gdybym poszedł do prawnika, to zapłaciłbym co najmniej 5 razy więcej). Odpowiedź szczegółowa i rzetelna. Chciałem jeszcze zaznaczyć, że pytanie zadałem w weekend (w sobotę), a w niedzielę otrzymałem odpowiedź.
Krzysztof
Odpowiedź na moje pytanie była wyczerpująca i jasna. Udzielenie odpowiedzi nastąpiło bardzo szybko. Zaufano mi. Przed otrzymaniem potwierdzenia wpłaty należności na Państwa konto udzielono mi (w ramach kredytu zaufania) odpowiedzi. Już rozreklamowałam Państwa firmę wśród moich znajomych. Jeszcze raz bardzo dziękuję za szybką i bardzo fachową, uprzejmą obsługę.
Z pozdrowieniami, Jolanta
Dziękuję za szybką i rzetelną pomoc. Do porad prawnych udzielanych internetowo podchodziłam raczej ostrożnie. Jednak po kilku wizytach w kancelariach prawnych, w których prawnik rezerwuje sobie czas ok. 15 min na klienta, a ponadto udziela odpowiedzi z głowy, bez żadnego wcześniejszego przygotowania, mówiąc: „prawdopodobnie”, z żalem stwierdziłam, że straciłam tylko czas i pieniądze. W związku z tym po przestudiowaniu kilku porad w interesującym mnie temacie postanowiłam spróbować skorzystać z serwisu ePorady24.pl. Opisałam jak najdokładniej zaistniałą sytuację i w ciągu 2 dni otrzymałam wyczerpującą i jasną odpowiedź. Byłam bardzo mile zaskoczona. Tutaj prawnik ma czas, aby przetrawić problem, zajrzeć gdzie trzeba, aby pomóc w rozwiązaniu sytuacji, i to jest WIELKI PLUS tego portalu. Polecam wszystkim taka formę!
Małgosia
Na początku miałam pewne obawy do porad udzielanych przez internet. Nie słyszałam nigdy o czymś takim, przypadkowo się natknęłam, szukając czegoś. Zaryzykowałam, nie żałuję, a nawet polecam wszystkim. Podoba mi się możliwość zadawania kolejnych pytań, bo nie wszystko od razu przyjdzie do głowy (u radcy lub adwokata trzeba kolejny raz zapłacić za poradę dotyczącą tej samej sprawy). Tu odpowiedzi na nurtujące mnie pytania dostałam nawet po 5 miesiącach w ramach tej samej opłaty. Z czystym sumieniem polecam jeszcze niezdecydowanym. Ja na pewno będę jeszcze korzystać, jeśli tylko zajdzie taka potrzeba.
Jola
Dziękuję za bardzo profesjonalną poradę i okazaną cierpliwość. Odpowiedź nadeszła bardzo szybko, a wszelkie niezrozumiałe dla mnie informacje szybko zostały wyjaśnione przy pomocy opcji pytań dodatkowych. Pan Łukasz jest osobą szalenie kompetentną i z pełną odpowiedzialnością mogę polecić jego, jak i sam portal eporady24 innym osobom z rozterkami prawnymi. Gdy zgłosiłam się do prawniczki wcześniej, była zniecierpliwiona moimi „głupimi” pytaniami, a połowy z jej wywodów nie zdołałam zapamiętać. Tutaj mam wszystko na piśmie i mogę powracać do wiadomości, gdy zapomnę, „jak to szło”. Polecam serdecznie – zawsze jest to kontroopinia i do tego poparta przepisami i paragrafami, które przydają się później w sądzie. Polecam i pozdrawiam cały zespół eporady24.
Jolanta
Od 1 maja 2004 r. jesteśmy w Unii Europejskiej i ten fakt zobowiązuje nas do stosowania standardów unijnych. Niestety, nasze ustawodawstwo nie nadąża za prawem i orzecznictwem europejskim, co najlepiej widać na tle problematyki czasu pracy lekarzy.
Już w wyroku z dnia 9.09.2003 r. w sprawie Jaeger (sprawa C-151/02, Zb. Orz. S 1-8389, Monitor Prawa Pracy 2007/3/s.164) Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, że pełnienie przez lekarza dyżuru zakładowego w ramach systemu fizycznej obecności w szpitalu stanowi w całości czas pracy w rozumieniu dyrektywy 93/104/WE, nawet jeśli pracownik jest upoważniony do odpoczynku w miejscu pracy w okresie, w którym świadczenie przez niego pracy nie jest wymagane.
Rozstrzygnięcie to, wydane przed wejście RP do Unii Europejskiej nie spowodowało jednak podjęcia przez nasz parlament prac legislacyjnych zmierzających do zmiany przepisów ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, które wyłączają dyżur medyczny z pojęcia czasu pracy (por. art. 32j ust. 2 ustawy z dnia 30.08.1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej, Dz. U. Nr 91, poz. 408, z późn. zm.).
W bieżącym roku wydany został kolejny wyrok Trybunału w którym nie tylko podtrzymano zasadę wliczania czasu dyżuru do czasu pracy ale także przekazano konkretne wskazówki dla państw członkowskich (por. wyrok TSWE z dnia 11.01.2007 r. w sprawie Jana Vorela C-437/05, Monitor Prawa Pracy 2007/3/164).
Trybunał podtrzymał pogląd, że uregulowania państw członkowskich, zgodnie z którymi dyżur zakładowy pełniony przez lekarza w ramach systemu fizycznej obecności w miejscu pracy, podczas którego nie dochodzi do świadczenia rzeczywistej pracy, nie jest uważany w całości za czas pracy, są niezgodne z dyrektywą Rady 93/104 dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy.
Trybunał dalej stwierdza, że państwo członkowskie może wprowadzić uregulowanie, które w odniesieniu do wynagrodzenia pracownika w przypadku dyżuru zakładowego pełnionego przez niego w miejscu pracy traktują w inny sposób czas pracy nie będący rzeczywistym okresem wykonywania pracy, pod warunkiem zapewnienia pełnej skuteczności praw przyznanych pracownikom przez dyrektywę Rady 93/104/WE, w celu efektywnego zapewnienia bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracowników.
Z kierunku rozstrzygnięcia Trybunału wynika, że czas dyżuru medycznego musi być wliczany do czasu pracy, z tą jednak różnicą, że okres dyżuru objęty niewykonywaniem rzeczywistej pracy, choć musi być do czasu pracy zaliczony, to jednak może być wynagradzany na odmiennych od typowych zasad.
Ustawodawca polski nie podporządkowuje się rozstrzygnięciom Trybunału, utrzymując nadal stan prawny, w myśl którego czasu dyżuru medycznego nie wlicza się do czasu pracy. Taka sytuacja powoduje znaczną liczbę pozwów kierowanych do sądów pracy przez lekarzy, domagających się przestrzegania ich prawa do wypoczynku i prawa zaliczalności dyżuru medycznego do czasu pracy.
Z dyrektywy 93/104/WE jasno wynika, co akcentuje w swoich rozstrzygnięciach Trybunał, że okres w czasie którego pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy i wypełnia swoje obowiązki zgodnie z przepisami krajowymi i praktyką krajową musi być objęty pojęciem czasu pracy.
Dyrektywa 93/104/WE nie przewiduje kategorii pośredniej pomiędzy czasem pracy a czasem odpoczynku pracownika, gdyż pojęcia te wzajemnie się wykluczają. W konsekwencji, dyżur medyczny musi być w pełni zaliczony do czasu pracy, a kwestia, iż w jego czasie istnieją okresy niewykonywania pracy, czy wręcz odpoczynku lekarza, nie ma żadnego znaczenia, gdyż przez cały czasu dyżuru medycznego lekarz pozostaje w dyspozycji pracodawcy.
W związku z milczeniem naszego ustawodawcy na ten temat i kierowanymi pozwami lekarzy do sądów pracy już ukazują się pierwsze rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego.
I tak w wyroku z dnia 2.03.2006 r. SN stwierdził, że art. 32k ust. 3 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej jednoznacznie przemawia przeciwko traktowaniu pracy wykonywanej w przypadku wezwania do zakładu jako dyżuru medycznego, gdyż praca ta jest w istocie pracą w godzinach nadliczbowych (por. wyrok SN z dnia 2.03.2006 r. I PK 150/05, Wokanda 2006/10/29).
Z kolei w wyroku z dnia 6.06.2006 r. SN stwierdził, że na tle dyrektywy 93/104/WE należy przyjąć, że art. 32j ust. 3 ustawy o zoz wyklucza nakładanie na lekarzy i inne osoby w tym przepisie wskazane, obowiązku pełnienia dyżuru medycznego przez okres dłuższy niż dwa następujące po sobie dni (por. wyrok SN z dnia 6.06.2006 r. I PK 263/05, Monitor Prawa Pracy 2006/9/489).
W tym samym rozstrzygnięciu SN powołuje się na sugestie Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, który na tle dyrektywy 2003/88/WE dopuszcza dwa pojęcia a mianowicie czas dyżurowania i nieaktywny czas dyżurowania, uznając że ten drugi nie musi być wliczany do czasu pracy, chyba że z przepisów krajowych wynika co innego.
Rozstrzygnięcia SN choć zmierzające w kierunku korzystnym dla pracowników, posiadają szereg odniesień niejasnych, budzących kolejne wątpliwości i stwarzających brak poczucia tak jednoznaczności jak i pewnej logiki wykładniowej.
Odnieść można także wrażenie, że orzekający nie znają realiów funkcjonowania służby zdrowia i starają się biurokratycznie dostosować istniejący stan prawny do zgodności z dyrektywami unijnymi.
Po pierwsze, wątpliwości budzi twierdzenie o niewliczaniu części dyżuru medycznego do czasu pracy, podczas gdy z ukształtowanego orzecznictwa Trybunału wynika, iż jest to niedopuszczalne.
Po drugie, teza o dopuszczalności stosowania dwóch pod rząd dyżurów medycznych nie znalazła odpowiedniego merytorycznego uzasadnienia. Zważyć bowiem trzeba, że dwa kolejne dyżury medyczne, to może być w skrajnym przypadku 48 godzin pracy bez przerwy.
Tego rodzaju rozwiązanie czasu pracy nie może być uznane za dopuszczalne jako zasada. Można je co najwyżej rozważać, jako absolutny wyjątek, w przeciwnym razie naruszona zostanie ewidentnie funkcja ochronna prawa pracy, gwarantująca lekarzom prawo do bezpiecznych warunków pracy, w tym prawo do odpoczynku dobowego, występującego tutaj w postaci odpoczynku dobowego równoważnego.
Na bezpieczeństwo pracy lekarza składają się nie tylko wymagania o charakterze technicznego zabezpieczenia miejsca pracy, ale najistotniejsze znaczenie odgrywa psychofizyczna zdolność do wykonywania pracy.
Ta psychofizyczna zdolność odgrywa szczególne znaczenie zarówno z uwagi na stworzenie możliwości lekarzowi do poprawnego wykonywania jego zadań, jak i z drugiej strony z uwagi na zabezpieczenie pacjenta przed nadmiernymi przypadkami błędów w sztuce medycznej, wynikłych z przeciążenia pracą lekarzy.
SN powołuje się, w tym miejscu na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24.10.2000 r., który nie dopatrzył się niezgodności art. 32j ustawy o zoz z Konstytucją. Zważyć jednak trzeba, że wyrok ten zapadł jeszcze przed wejściem Polski do Unii Europejskiej, a nadto spotkał się z krytyczną glosą wykazującą, nieznajomość funkcji ochronnych prawa pracy (por. T. Nycz Glosa do wyroku TK z dnia 24.10.2000, 12/00, PiZS 2002/4/33).
Ten pobieżny przegląd orzecznictwa europejskiego i krajowego na tle wybranych zagadnień czasu pracy lekarzy prowadzi do następujących wniosków. Przede wszystkim ustawodawca polski nie realizuje ciążących na nim zadań legislacyjnych związanych z koniecznością nowelizacji ustawy o zakładach opieki zdrowotnej w zakresie instytucji dyżuru medycznego i szerzej czasu pracy lekarzy.
Brak w Polsce legalnej, wiążącej wykładni ustaw, nie gwarantuje lekarzom jednolitości stosowania prawa w zakresie instytucji dyżuru medycznego, mimo właściwie ukształtowanego prawa unijnego i jego orzecznictwa, ponieważ żadna wykładnia, w tym również dokonywana przez SN nie ma charakteru wiążącego powszechnie.
Brak legalnej wykładni ustaw stwarza iluzję praworządności, sprowadzając problem przestrzegania prawa do skali jednostkowej zamiast powszechnej. Tym sposobem nie jest realizowana podstawowa zasada jednakowego stosowania prawa względem obywateli.
Koniecznej jest z jednej strony podjęcie działań legislacyjnych zmierzających do nowelizacji ustawy o zoz, a z drugiej strony doprowadzenie do zmiany art. 188 Konstytucji RP, poprzez przywrócenie Trybunałowi Konstytucyjnemu prawa wydawania legalnej wykładni ustaw, gdyż tylko powszechnie jednolicie stosowane prawo ugruntowuje przekonanie o rzeczywistej praworządności.
poleć artykuł znajomemu  wersja do druku 
|
