|
Opublikowane: 11.08.2009
Autor: Tadeusz M. Nycz
Rekompensata za pracę w dniu wolnym od pracy
W artykule omówiono kwestie dotyczące poprawności rekompensowania pracownikowi wykonywania pracy w dniu wolnym od pracy o charakterze tzw. wolnej soboty, zwracając uwagę na rekompensatę w postaci prawa pracownika do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.
Wybrane Opinie Klientów
Polecam ten serwis, ponieważ oprócz fachowej i wyczerpującej odpowiedzi na moje pytania potrafią zrozumieć ludzkie nieszczęście. Na pewno przy kolejnych sprawach prawnych zwrócę sie do waszego serwisu.
Serdecznie dziękuje i pozdrawiam Krzysztof.
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek
Tak profesjonalnego portalu prawniczego nie spotkałam, mimo szuflowania w necie! Nie musicie się obawiać o dużą konkurencję bo wiarygodność Wasza pozwala w razie potrzeby tylko TUTAJ kliknąć! Sposób informowania klienta poprzez maile, to przykład jak serio podchodzicie do załatwienia sprawy, zaangażowanie się paru prawników do jednej kwestii problemu to również zasługuje na "piec z plusem". Jesteście WIELCY! nikt Wam do tej pory dorównać nie jest w stanie! Pozdrowienia dla całej ekipy tego portalu.
Iwona
Cóż ja mogę napisać. Jedynie chwalić w niebiosa, wszystkich Prawników którzy na łamach tego portalu, pomagają, za dość niską cenę, zwykłym „Kowalskim” w ich problemach Zwłaszcza wielkie dzięki dla Pani Elizy - PROFESJONALISTKA W PEŁENEJ KRASIE!!!
Stały klient Tomasz.
Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Chodziło o jedną sprawę - zadałem w sumie 5 pytań. Myślałem że odpowiedź to będzie kilka zdań tymczasem dostałem kilka stron naprawdę fachowej porady - każdy problem został dokładnie opisany. Teraz praktycznie nie muszą wynajmować prawnika - dostałem gotowe rozwiązanie. Mało tego prócz porady dosłałem kilkadziesiąt innych źródeł (książki internet) których znalezienie i zweryfikowanie zajęło by mi pewnie bardzo dużo czasu. A co do ceny to muszę bez wahania przyznać że usługa była za pól darmo w porównaniu do ilości wiedzy jaką dostałem.
Krzysztof
Serdecznie dziękuję za szybką i wyczerpującą opinię. Szczerze mówiąc, korzystałam z porad kilku prawników. Zdecydowanie jesteście najbardziej solidni, widać w opinii, że przygotowana jest dla konkretnej sprawy, a przygotowujący ją prawnik wnikliwie przeanalizował konkretną sytuację, a nie tylko cytował fragmenty prawa autorskiego. Pozdrawiam i dziękuję.
Anna
Super profesjonalna porada!!!! Polecam wszystkim fachowców którzy na łamach tego portalu pomagają zwykłym „Kowalskim” w sprawach dla Nich trudnych i niezrozumiałych. Starannie z wielką dokładnością opisany problem został wytłumaczony i zaproponowany tok załatwienia problemu za co, z całego serca DZIĘKUJE!!!!
Tomasz
Chciałbym podziękować za wyczerpujące informacje. Zakres, sposób i terminowość udzielonych informacji nie pozwalają wystawić innej opinii, jak tylko bardzo, bardzo pozytywną. Zdaję sobie sprawę, że inne możliwości są w trakcie rozmowy na żywo, a inne w kontakcie medialnym. Dziękuję, pozdrawiam i życzę dalszej owocnej i na równie wysokim poziomie działalności (wolałbym jednak za często nie mieć okazji wystawiania Państwu opinii i korzystać z Państwa usług w podobnych tematach, co nie zmienia faktu, że jeśli będę musiał, na pewno skorzystam z nich bez namysłu).
Jeszcze raz pozdrawiam, Kazimierz
Chciałam bardzo podziękować panu Karolowi Jokielowi za wyczerpującą poradę w mojej sprawie. To naprawdę godny polecenia portal. Odpowiedzi są szybkie, tanie i naprawdę proste w odbiorze. Każdy zrozumie polskie prawo, jeśli zwróci się do tego portalu o pomoc :)
Izabela
Odpowiedź niemal błyskawiczna, pełna i wyczerpująca, a jednocześnie napisana prostym i zrozumiałym dla laika językiem. Wielkim plusem jest możliwość bezpłatnego zadawania dodatkowych pytań. Na pewno będę wszystkim polecała ten portal. Dziękuję i pozdrawiam.
Zofia
Porada bardzo rzetelna i wyczerpująca temat. Miałem pewne wątpliwości co do takiej formy. Po otrzymaniu i po przeanalizowaniu odpowiedzi (i to wszystko „czarne na białym” z podstawą prawną) stwierdziłem, że należy częściej korzystać z Waszych usług.
Jacek
Jestem bardzo zadowolona ze współpracy z Waszą firmą, poradę otrzymałam szybko i kompetentnie, dostałam także odpowiedzi na wszystkie dodatkowe pytania. Wasza porada w istotny sposób pomogła mi podjąć ważną życiową decyzję.
Magda
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Mecenasie, pomimo swego kalectwa i znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan uzdolnionym dydaktykiem o wielkiej wiedzy praktycznej – potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. Strona dodana do ulubionych. Eporady24.pl to jest to :-)) Wielkie podziękowania dla wszystkich pracowników.
Wszystkiego dobrego w nowym roku życzy Mietek
Bardzo profesjonalna obsługa i naprawdę fachowe doradztwo. Odpowiedź mi wiele wyjaśniła i dalej będę korzystać z tych usług, bo sprawa, o którą pytałam, nie była prosta, więc wolę, by prowadził tą sprawę specjalista, więc sukces murowany.
Pozdrawiam, Krzysztofa
Jestem wdzięczna za uzyskane informacje. Przede wszystkim odpowiedzi pojawiają się bardzo szybko i nawet w sobotę i w niedzielę informacje przesyłane, co mnie bardzo, bardzo cieszy. Skorzystałem z usług portalu i tego nie żałuję, informacje są przejrzyste. Jestem mądrzejsza, douczona, tylko żeby moja sprawa została pozytywnie rozpatrzona – byłabym happy. Zaryzykowałam i dobrze, że skorzystałam z tego portalu, polecam!!!
Irena
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Dariuszu, chcę podziękować za cierpliwość – pomimo znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan nadzwyczajnym człowiekiem <<SIŁA SPOKOJU>>. Potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. EPORADY24.PL – TO JEST TO. Na pewno skorzystam z Pańskich porad w dalszym postępowaniu. WIELKIE SŁOWA UZNANIA DLA CAŁEGO ZESPOŁU – LUDZI, KTÓRZY ZWIĄZANI SĄ Z PORTALEM EPORADY24.PL.
PS Panie Mirku, tak dalej.
Mietek
Nie będę ukrywał, że taka forma porad prawnych zawsze na początku budzi pewne wątpliwości. Jednak po otrzymaniu odpowiedzi na moje pytania mogę stanowczo stwierdzić, że ta forma daje większe korzyści dla klienta, gdyż po otrzymaniu pytania prawnik ma czas, aby w sposób rzetelny przygotować się do odpowiedzi, a nie zdawkowo odpowiedzieć na pytanie. Przede wszystkim dziękuję Pani Irenie, która była ze mną, a nie przeciwko mnie. Pozdrawiam i do „następnego problemu”.
Radosław
Korzystam drugi raz z usług i ponownie jestem zadowolony. Cena naprawdę niska (sądzę, że gdybym poszedł do prawnika, to zapłaciłbym co najmniej 5 razy więcej). Odpowiedź szczegółowa i rzetelna. Chciałem jeszcze zaznaczyć, że pytanie zadałem w weekend (w sobotę), a w niedzielę otrzymałem odpowiedź.
Krzysztof
Odpowiedź na moje pytanie była wyczerpująca i jasna. Udzielenie odpowiedzi nastąpiło bardzo szybko. Zaufano mi. Przed otrzymaniem potwierdzenia wpłaty należności na Państwa konto udzielono mi (w ramach kredytu zaufania) odpowiedzi. Już rozreklamowałam Państwa firmę wśród moich znajomych. Jeszcze raz bardzo dziękuję za szybką i bardzo fachową, uprzejmą obsługę.
Z pozdrowieniami, Jolanta
Dziękuję za szybką i rzetelną pomoc. Do porad prawnych udzielanych internetowo podchodziłam raczej ostrożnie. Jednak po kilku wizytach w kancelariach prawnych, w których prawnik rezerwuje sobie czas ok. 15 min na klienta, a ponadto udziela odpowiedzi z głowy, bez żadnego wcześniejszego przygotowania, mówiąc: „prawdopodobnie”, z żalem stwierdziłam, że straciłam tylko czas i pieniądze. W związku z tym po przestudiowaniu kilku porad w interesującym mnie temacie postanowiłam spróbować skorzystać z serwisu ePorady24.pl. Opisałam jak najdokładniej zaistniałą sytuację i w ciągu 2 dni otrzymałam wyczerpującą i jasną odpowiedź. Byłam bardzo mile zaskoczona. Tutaj prawnik ma czas, aby przetrawić problem, zajrzeć gdzie trzeba, aby pomóc w rozwiązaniu sytuacji, i to jest WIELKI PLUS tego portalu. Polecam wszystkim taka formę!
Małgosia
Na początku miałam pewne obawy do porad udzielanych przez internet. Nie słyszałam nigdy o czymś takim, przypadkowo się natknęłam, szukając czegoś. Zaryzykowałam, nie żałuję, a nawet polecam wszystkim. Podoba mi się możliwość zadawania kolejnych pytań, bo nie wszystko od razu przyjdzie do głowy (u radcy lub adwokata trzeba kolejny raz zapłacić za poradę dotyczącą tej samej sprawy). Tu odpowiedzi na nurtujące mnie pytania dostałam nawet po 5 miesiącach w ramach tej samej opłaty. Z czystym sumieniem polecam jeszcze niezdecydowanym. Ja na pewno będę jeszcze korzystać, jeśli tylko zajdzie taka potrzeba.
Jola
Dziękuję za bardzo profesjonalną poradę i okazaną cierpliwość. Odpowiedź nadeszła bardzo szybko, a wszelkie niezrozumiałe dla mnie informacje szybko zostały wyjaśnione przy pomocy opcji pytań dodatkowych. Pan Łukasz jest osobą szalenie kompetentną i z pełną odpowiedzialnością mogę polecić jego, jak i sam portal eporady24 innym osobom z rozterkami prawnymi. Gdy zgłosiłam się do prawniczki wcześniej, była zniecierpliwiona moimi „głupimi” pytaniami, a połowy z jej wywodów nie zdołałam zapamiętać. Tutaj mam wszystko na piśmie i mogę powracać do wiadomości, gdy zapomnę, „jak to szło”. Polecam serdecznie – zawsze jest to kontroopinia i do tego poparta przepisami i paragrafami, które przydają się później w sądzie. Polecam i pozdrawiam cały zespół eporady24.
Jolanta
W powszechnie obowiązujących przepisach Kodeksu pracy ustawodawca, dopuszczając możliwość zatrudnienia pracownika w dniu wolnym od pracy wynikającym z tzw. zasady średnio pięciodniowego tygodnia pracy, uregulował w art. 1513 przysługującą za to rekompensatę.
Zgodnie z tym przepisem pracownikowi, który ze względu na okoliczności przewidziane w art. 151 § 1 K.p. wykonywał pracę w dniu wolnym od pracy wynikającym z rozkładu czasu pracy w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy, przysługuje w zamian inny dzień wolny od pracy, który musi zostać udzielony do końca okresu rozliczeniowego, w terminie uzgodnionym z pracownikiem.
Pierwsze zagadnienie na tle powołanego przepisu sprowadza się do wyjaśnienia zakresu przedmiotowego wskazanej regulacji pracy. Chodzi o pojęcie dnia wolnego od pracy wynikającego z zasady średnio pięciodniowego tygodnia pracy.
Pojęcie takiego dnia może być rozumiane dwojako. Po pierwsze, dniem takim może być jedynie taki dzień, jak dawna wolna sobota, albo obecnie inny dzień wyznaczony jako wolny na tych samych zasadach. Względnie, takim dniem może być także tzw. dzień harmonogramowo wolny od pracy w systemie równoważnych norm czasu pracy wynikający np. z art. 135 K.p.
Kodeks pracy nie reguluje odrębnie zatrudniania pracownika w dniu harmonogramowo wolnym od pracy, wobec tego należałoby uznać, że zasady rekompensowania pracy w takim dniu są objęte także regulacją art. 1513 K.p.
W istocie bowiem zatrudnienie pracownika w takim dniu harmonogramowo wolnym od pracy jest pozbawianiem go dnia wolnego wynikającego z zasady średnio pięciodniowego tygodnia pracy przy uwzględnieniu specyfiki równoważnego systemu czasu pracy.
Zakładając wskazany kierunek wykładniowy, tzw. wolna sobota od dnia harmonogramowo wolnego od pracy – w zakresie rekompensaty za zleconą w takim dniu pracę – niczym by się nie różniła i ten kierunek wykładni wydaje się właściwy, ponieważ brak jest podstaw prawnych do tego, aby pracę w dniu harmonogramowo wolnym od pracy traktować w sposób odmienny.
W myśl art. 1513 K.p. podstawową zasadą rekompensaty za pracę w takim dniu jest udzielenie innego dnia wolnego od pracy w danym okresie rozliczeniowym, w którym przepracowany dzień wystąpił.
Inny rodzaj rekompensaty za przepracowanie takiego dnia będzie więc miał miejsce tylko wówczas, gdy nie dojdzie do zrekompensowania pracy w takim dniu przy pomocy udzielenia innego dnia wolnego od pracy w danym okresie rozliczeniowym.
W tym miejscu powstaje pytanie, czy pracownik może uzgodnić z pracodawcą udzielenie dnia wolnego od pracy w następnym okresie rozliczeniowym? Uważam, że nie ma ku temu przeszkód, przy czym pracodawca powinien z ostrożności posiadać stosowny pisemny wniosek pracownika po to, aby nie narazić się na zarzut niezastosowania art. 1513 K.p., bądź pozbawiania pracownika wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.
W przypadku, gdy upłynie dany okres rozliczeniowy, w którym przepracowany dzień miał miejsce i strony nie uzgodnią udzielenia takiego dnia, będziemy mieli do czynienia z dwoma sytuacjami.
Pierwszy przypadek będzie polegał na tym, że owo uzgodnienie było praktycznie niemożliwe, gdyż np. pracownik świadczył pracę w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego, albo zaraz po przepracowanym dniu rozchorował się i był niezdolny do pracy do końca okresu rozliczeniowego.
W opisanych okolicznościach prawo do dnia wolnego od pracy przekształci się w prawo do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych, bez jakichkolwiek dalszych konsekwencji dla pracodawcy.
W przypadku natomiast, gdy pracodawca zaniedbał obowiązku realizacji postanowień art. 1513 K.p., wówczas dodatkowo będzie ponosił odpowiedzialność za naruszenie tego przepisu, w postaci wykroczenia z art. 281 pkt 5 K.p. zagrożonego karą grzywny do 30 tys. złotych.
Niespełnienie treści art. 1513 K.p., bez względu na przyczyny tego stanu rzeczy, powoduje, że prawo do dnia wolnego od pracy z upływem okresu rozliczeniowego, w którym przepracowany dzień miał miejsce, przekształca się w prawo do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych.
Za pracę w godzinach nadliczbowych pracownikowi przysługuje normalne wynagrodzenie oraz dodatek na zasadach określonych w art. 1511 § 1 i 2 K.p. Normalne wynagrodzenie za przepracowany dzień wolny powinno być wypłacone wraz z wynagrodzeniem za miesiąc, w którym ten dzień wolny został przepracowany.
W konsekwencji, w razie nieudzielenie dnia wolnego od pracy pracownikowi przysługuje w zamian dodatek do wynagrodzenia jak za pracę w godzinach nadliczbowych. Należy przy tym pamiętać, że za dzień wolny udzielony na zasadach art. 1513 K.p. pracownik ma prawo do wynagrodzenia, czyli jest to dzień wolny płatny, a nie bezpłatny.
Zagadnienie to dla lepszego zrozumienia trzeba wyjaśnić na przykładzie. Pracownik miał mieć wolną sobotę, a pracować w następujący po niej poniedziałek. Na polecenie pracodawcy przepracował sobotę, a poniedziałek udzielono mu jako dzień wolny od pracy rekompensujący pracę w sobotę.
Za pracę w sobotę, czyli za pracę wykonaną, zgodnie z art. 80 K.p., pracownikowi przysługuje normalne wynagrodzenie. Gdyby w sobotę pracownik nie pracował, wówczas za sobotę wynagrodzenie by mu nie przysługiwało. Poniedziałek, zgodnie z rozkładem czasu pracy, miał być dniem pracy i dlatego pracownik wykazywał gotowość wykonywania pracy w tym dniu.
Jednakże, zgodnie z poleceniem pracodawcy, poniedziałek został udzielony jako dzień wolny za pracę w sobotę, co powoduje ten skutek, że za poniedziałek pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia za czas gotowości do pracy, w rozumieniu art. 81 K.p.
Odmienna sytuacja, polegająca na zamianie pracy z soboty na poniedziałek, bez udzielenia pracownikowi z tego tytułu jakiejkolwiek rekompensaty byłaby niepoprawna, gdyż doszłoby do zmiany rozkładu czasu pracy z przyczyn niedotyczących pracownika, co musi powodować określone konsekwencje prawne dla pracodawcy.
W przeciwnym razie, ustalanie rozkładu czasu pracy na cały okres rozliczeniowy nie miałoby żadnego sensu, gdyż pracodawca mógłby bez jakichkolwiek konsekwencji prawnych, w każdej chwili dokonać takiej zmiany tego rozkładu, która z jednej strony realizowałaby jego potrzeby, a z drugiej pozbawiała pracownika rekompensaty z tytułu naruszenia z góry założonego planu pracy.
Mielibyśmy do czynienia z nieuzasadnioną prawnie ingerencją pracodawcy w bieżący rozkład czasu pracy, niczym nierekompensowaną, a zatem dającą możliwości do bieżącego codziennego dokonywania stosownych do potrzeb organizacyjnych zmian, co stawiałoby pracownika w szczególnie niekorzystnej sytuacji, powodując, że funkcja ochronna przepisów o czasie pracy miałaby charakter całkowicie iluzoryczny.
Zgodnie z założeniami tej funkcji rozkład czasu pracy przekazywany pracownikowi na cały okres rozliczeniowy jest elementem stabilizującym poczucie pewności wykonywania pracy zasadniczo wedle określonego z góry rozkładu.
Ewentualne zmiany tego rozkładu są oczywiście dopuszczalne, gdyż funkcja organizatorska znajduje się w rękach pracodawcy, ale ograniczenia takich zmian rozkładu czasu pracy są hamowane poprzez konieczność stosownej rekompensaty na wypadek przeprowadzenia określonej zmiany.
Mamy więc do czynienia z rozwiązaniami z jednej strony sprzyjającymi pracodawcy, ze względu na jego potrzeby organizacyjne, ale z drugiej strony interes pracownika jest zabezpieczony poprzez przyznanie mu stosownej rekompensaty, związanej z naruszeniem zaplanowanego z góry rozkładu czasu pracy obowiązującego na dany okres rozliczeniowy.
Tego rodzaju konstrukcja prawna jest poprawną instytucją łączącą negatywne dla pracownika rozwiązanie, burzące jego życie prywatne, z rekompensatą przysługującą w każdym przypadku takiej ingerencji.
Niektórzy interpretatorzy omawianych przepisów usiłują całkowicie dowolnie, gdyż sprzecznie z obowiązującym stanem prawnym, pozbawiać pracownika wskazanej rekompensaty, uznając, że pracownik przepracował w danym okresie rozliczeniowym tyle godzin, ile powinien i dlatego żadna rekompensata mu się nie należy.
Rzeczywiście, jeśli dojdzie do zamiany dnia pracy w poniedziałek na dzień pracy w sobotę, pracownik przepracuje tyle godzin, ile powinien przepracować w danym okresie rozliczeniowym. Dojdzie jednak do zaburzenia zaplanowanego przez niego czasu prywatnego na inny rozkład i właśnie z tego tytułu pracownikowi przysługuje określona rekompensata.
Jednocześnie, świadczenie przysługujące w takim przypadku od pracodawcy jest dla niego swoistego rodzaju hamulcem przeciwdziałającym bieżącej zmianie rozkładu czasu pracy pracownika i tym samym gwarantującym, że w stosunku pracy zasadniczo sfera prywatnego życia pracownika będzie podlegała ochronie.
poleć artykuł znajomemu  wersja do druku 
|
