|
Opublikowane: 04.11.2009
Autor: Tadeusz M. Nycz
Ustawa o łagodzeniu skutków kryzysu – problemy prawne (część 5)
W artykule omówiono problemy interpretacyjne na tle przepisów ustawy z dnia 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców w zakresie dotyczącym problematyki prawa pracy.
Wybrane Opinie Klientów
Polecam ten serwis, ponieważ oprócz fachowej i wyczerpującej odpowiedzi na moje pytania potrafią zrozumieć ludzkie nieszczęście. Na pewno przy kolejnych sprawach prawnych zwrócę sie do waszego serwisu.
Serdecznie dziękuje i pozdrawiam Krzysztof.
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek
Tak profesjonalnego portalu prawniczego nie spotkałam, mimo szuflowania w necie! Nie musicie się obawiać o dużą konkurencję bo wiarygodność Wasza pozwala w razie potrzeby tylko TUTAJ kliknąć! Sposób informowania klienta poprzez maile, to przykład jak serio podchodzicie do załatwienia sprawy, zaangażowanie się paru prawników do jednej kwestii problemu to również zasługuje na "piec z plusem". Jesteście WIELCY! nikt Wam do tej pory dorównać nie jest w stanie! Pozdrowienia dla całej ekipy tego portalu.
Iwona
Cóż ja mogę napisać. Jedynie chwalić w niebiosa, wszystkich Prawników którzy na łamach tego portalu, pomagają, za dość niską cenę, zwykłym „Kowalskim” w ich problemach Zwłaszcza wielkie dzięki dla Pani Elizy - PROFESJONALISTKA W PEŁENEJ KRASIE!!!
Stały klient Tomasz.
Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Chodziło o jedną sprawę - zadałem w sumie 5 pytań. Myślałem że odpowiedź to będzie kilka zdań tymczasem dostałem kilka stron naprawdę fachowej porady - każdy problem został dokładnie opisany. Teraz praktycznie nie muszą wynajmować prawnika - dostałem gotowe rozwiązanie. Mało tego prócz porady dosłałem kilkadziesiąt innych źródeł (książki internet) których znalezienie i zweryfikowanie zajęło by mi pewnie bardzo dużo czasu. A co do ceny to muszę bez wahania przyznać że usługa była za pól darmo w porównaniu do ilości wiedzy jaką dostałem.
Krzysztof
Serdecznie dziękuję za szybką i wyczerpującą opinię. Szczerze mówiąc, korzystałam z porad kilku prawników. Zdecydowanie jesteście najbardziej solidni, widać w opinii, że przygotowana jest dla konkretnej sprawy, a przygotowujący ją prawnik wnikliwie przeanalizował konkretną sytuację, a nie tylko cytował fragmenty prawa autorskiego. Pozdrawiam i dziękuję.
Anna
Super profesjonalna porada!!!! Polecam wszystkim fachowców którzy na łamach tego portalu pomagają zwykłym „Kowalskim” w sprawach dla Nich trudnych i niezrozumiałych. Starannie z wielką dokładnością opisany problem został wytłumaczony i zaproponowany tok załatwienia problemu za co, z całego serca DZIĘKUJE!!!!
Tomasz
Chciałbym podziękować za wyczerpujące informacje. Zakres, sposób i terminowość udzielonych informacji nie pozwalają wystawić innej opinii, jak tylko bardzo, bardzo pozytywną. Zdaję sobie sprawę, że inne możliwości są w trakcie rozmowy na żywo, a inne w kontakcie medialnym. Dziękuję, pozdrawiam i życzę dalszej owocnej i na równie wysokim poziomie działalności (wolałbym jednak za często nie mieć okazji wystawiania Państwu opinii i korzystać z Państwa usług w podobnych tematach, co nie zmienia faktu, że jeśli będę musiał, na pewno skorzystam z nich bez namysłu).
Jeszcze raz pozdrawiam, Kazimierz
Chciałam bardzo podziękować panu Karolowi Jokielowi za wyczerpującą poradę w mojej sprawie. To naprawdę godny polecenia portal. Odpowiedzi są szybkie, tanie i naprawdę proste w odbiorze. Każdy zrozumie polskie prawo, jeśli zwróci się do tego portalu o pomoc :)
Izabela
Odpowiedź niemal błyskawiczna, pełna i wyczerpująca, a jednocześnie napisana prostym i zrozumiałym dla laika językiem. Wielkim plusem jest możliwość bezpłatnego zadawania dodatkowych pytań. Na pewno będę wszystkim polecała ten portal. Dziękuję i pozdrawiam.
Zofia
Porada bardzo rzetelna i wyczerpująca temat. Miałem pewne wątpliwości co do takiej formy. Po otrzymaniu i po przeanalizowaniu odpowiedzi (i to wszystko „czarne na białym” z podstawą prawną) stwierdziłem, że należy częściej korzystać z Waszych usług.
Jacek
Jestem bardzo zadowolona ze współpracy z Waszą firmą, poradę otrzymałam szybko i kompetentnie, dostałam także odpowiedzi na wszystkie dodatkowe pytania. Wasza porada w istotny sposób pomogła mi podjąć ważną życiową decyzję.
Magda
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Mecenasie, pomimo swego kalectwa i znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan uzdolnionym dydaktykiem o wielkiej wiedzy praktycznej – potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. Strona dodana do ulubionych. Eporady24.pl to jest to :-)) Wielkie podziękowania dla wszystkich pracowników.
Wszystkiego dobrego w nowym roku życzy Mietek
Bardzo profesjonalna obsługa i naprawdę fachowe doradztwo. Odpowiedź mi wiele wyjaśniła i dalej będę korzystać z tych usług, bo sprawa, o którą pytałam, nie była prosta, więc wolę, by prowadził tą sprawę specjalista, więc sukces murowany.
Pozdrawiam, Krzysztofa
Jestem wdzięczna za uzyskane informacje. Przede wszystkim odpowiedzi pojawiają się bardzo szybko i nawet w sobotę i w niedzielę informacje przesyłane, co mnie bardzo, bardzo cieszy. Skorzystałem z usług portalu i tego nie żałuję, informacje są przejrzyste. Jestem mądrzejsza, douczona, tylko żeby moja sprawa została pozytywnie rozpatrzona – byłabym happy. Zaryzykowałam i dobrze, że skorzystałam z tego portalu, polecam!!!
Irena
Podziękowanie dla Pana Dariusza Kostyry. Szanowny Panie Dariuszu, chcę podziękować za cierpliwość – pomimo znikomej wiedzy prawniczej udało mi się pojąć sedno sprawy. Jest Pan nadzwyczajnym człowiekiem <<SIŁA SPOKOJU>>. Potrafi Pan na odległość przekazać w prosty sposób to, co ważne. EPORADY24.PL – TO JEST TO. Na pewno skorzystam z Pańskich porad w dalszym postępowaniu. WIELKIE SŁOWA UZNANIA DLA CAŁEGO ZESPOŁU – LUDZI, KTÓRZY ZWIĄZANI SĄ Z PORTALEM EPORADY24.PL.
PS Panie Mirku, tak dalej.
Mietek
Nie będę ukrywał, że taka forma porad prawnych zawsze na początku budzi pewne wątpliwości. Jednak po otrzymaniu odpowiedzi na moje pytania mogę stanowczo stwierdzić, że ta forma daje większe korzyści dla klienta, gdyż po otrzymaniu pytania prawnik ma czas, aby w sposób rzetelny przygotować się do odpowiedzi, a nie zdawkowo odpowiedzieć na pytanie. Przede wszystkim dziękuję Pani Irenie, która była ze mną, a nie przeciwko mnie. Pozdrawiam i do „następnego problemu”.
Radosław
Korzystam drugi raz z usług i ponownie jestem zadowolony. Cena naprawdę niska (sądzę, że gdybym poszedł do prawnika, to zapłaciłbym co najmniej 5 razy więcej). Odpowiedź szczegółowa i rzetelna. Chciałem jeszcze zaznaczyć, że pytanie zadałem w weekend (w sobotę), a w niedzielę otrzymałem odpowiedź.
Krzysztof
Odpowiedź na moje pytanie była wyczerpująca i jasna. Udzielenie odpowiedzi nastąpiło bardzo szybko. Zaufano mi. Przed otrzymaniem potwierdzenia wpłaty należności na Państwa konto udzielono mi (w ramach kredytu zaufania) odpowiedzi. Już rozreklamowałam Państwa firmę wśród moich znajomych. Jeszcze raz bardzo dziękuję za szybką i bardzo fachową, uprzejmą obsługę.
Z pozdrowieniami, Jolanta
Dziękuję za szybką i rzetelną pomoc. Do porad prawnych udzielanych internetowo podchodziłam raczej ostrożnie. Jednak po kilku wizytach w kancelariach prawnych, w których prawnik rezerwuje sobie czas ok. 15 min na klienta, a ponadto udziela odpowiedzi z głowy, bez żadnego wcześniejszego przygotowania, mówiąc: „prawdopodobnie”, z żalem stwierdziłam, że straciłam tylko czas i pieniądze. W związku z tym po przestudiowaniu kilku porad w interesującym mnie temacie postanowiłam spróbować skorzystać z serwisu ePorady24.pl. Opisałam jak najdokładniej zaistniałą sytuację i w ciągu 2 dni otrzymałam wyczerpującą i jasną odpowiedź. Byłam bardzo mile zaskoczona. Tutaj prawnik ma czas, aby przetrawić problem, zajrzeć gdzie trzeba, aby pomóc w rozwiązaniu sytuacji, i to jest WIELKI PLUS tego portalu. Polecam wszystkim taka formę!
Małgosia
Na początku miałam pewne obawy do porad udzielanych przez internet. Nie słyszałam nigdy o czymś takim, przypadkowo się natknęłam, szukając czegoś. Zaryzykowałam, nie żałuję, a nawet polecam wszystkim. Podoba mi się możliwość zadawania kolejnych pytań, bo nie wszystko od razu przyjdzie do głowy (u radcy lub adwokata trzeba kolejny raz zapłacić za poradę dotyczącą tej samej sprawy). Tu odpowiedzi na nurtujące mnie pytania dostałam nawet po 5 miesiącach w ramach tej samej opłaty. Z czystym sumieniem polecam jeszcze niezdecydowanym. Ja na pewno będę jeszcze korzystać, jeśli tylko zajdzie taka potrzeba.
Jola
Dziękuję za bardzo profesjonalną poradę i okazaną cierpliwość. Odpowiedź nadeszła bardzo szybko, a wszelkie niezrozumiałe dla mnie informacje szybko zostały wyjaśnione przy pomocy opcji pytań dodatkowych. Pan Łukasz jest osobą szalenie kompetentną i z pełną odpowiedzialnością mogę polecić jego, jak i sam portal eporady24 innym osobom z rozterkami prawnymi. Gdy zgłosiłam się do prawniczki wcześniej, była zniecierpliwiona moimi „głupimi” pytaniami, a połowy z jej wywodów nie zdołałam zapamiętać. Tutaj mam wszystko na piśmie i mogę powracać do wiadomości, gdy zapomnę, „jak to szło”. Polecam serdecznie – zawsze jest to kontroopinia i do tego poparta przepisami i paragrafami, które przydają się później w sądzie. Polecam i pozdrawiam cały zespół eporady24.
Jolanta
W pierwszej części cyklu artykułów pt. Ustawa o łagodzeniu skutków kryzysu – problemy prawne omówiłem zagadnienie obniżania wynagrodzenia za pracę w okresie przestoju ekonomicznego w rozumieniu ustawy z dnia 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 125, poz. 1035).
W drugiej, trzeciej i czwartej części przeanalizowałem pod względem problemów wykładniowych zagadnienia na tle instytucji przewidzianych w art. 9, 10 i 11 ustawy ułsk.
Teraz przechodzę do następnej instytucji prawnej tej ustawy, a mianowicie art. 12, który dopuszcza w stosunku do przedsiębiorcy w przejściowych trudnościach finansowych – zwanego dalej przedsiębiorcą (a), obniżenie wymiaru czasu pracy pracownika nie więcej niż do ½ etatu, na okres nieprzekraczający 6 miesięcy, przy proporcjonalnym obniżeniu wynagrodzenia za pracę (art. 3 ust. 2 ustawy ułsk).
Problemy na tle tego rozwiązania prawnego analizować można wspólnie dla zatrudnienia w pełnym jak i w niepełnym wymiarze czasu pracy, gdyż zagadnienia wykładniowe mają charakter wspólny, pomijając kwestię proporcjonalnie należnych świadczeń w stosunku do rozmiaru zatrudnienia.
Pierwsze zagadnienie dotyczące obniżenia pracownikowi zatrudnionemu na pełnym etacie wymiaru czasu pracy np. do ½ na okres nieprzekraczający 6 miesięcy, wiąże się z tym, że wprowadzenie tego rozwiązania nie może ograniczać się do zawarcia porozumienia z partnerami społecznymi i wpisania do tego porozumienia (czy też aneksu do uzp) określonych grup pracowniczych, których rozwiązanie to dotyczy.
Obniżenie wymiaru zatrudnienia pracownika pełnoetatowego, podobnie jak niepełnoetatowego powoduje skutki prawne w sferze indywidualnego prawa pracy, toteż pracodawca musi te kwestie traktować w sposób indywidualny, czyli podjąć stosowną decyzję w tym zakresie względem każdego pracownika oddzielnie i odzwierciedlić to w aktach osobowych.
Błędne jest zatem twierdzenie Ł. Prasołka, który uważa, że owo obniżenie wymiaru jest skuteczne automatycznie na podstawie treści uzp, czy porozumienia (por. Ł. Prasołek, Nie wprowadzisz od razu ułatwień dotyczących czasu pracy z pakietu, „Rzeczpospolita” z dnia 2 września 2009 r.).
Prawdą jest, że obniżenie wymiaru czasu pracy z pełnego do ½ etatu nie wymaga wypowiedzenia zmieniającego, natomiast wymaga decyzji pracodawcy, który, powołując się na art. 12 ustawy ułsk oraz zawarte porozumienia lub uzp, w indywidualnym dokumencie kierowanym do pracownika poinformuje go o obniżeniu wymiaru zatrudnienia w naszym przykładzie do ½ etatu, określając wyraźnie czas obowiązywania tego obniżenia.
Tak więc taki dokument potwierdzony przez pracownika może obowiązywać nie wcześniej niż z dniem podania go pracownikowi do wiadomości i nie jest oczywiście wypowiedzeniem zmieniającym, lecz decyzją pracodawcy umocowaną w ustawie ułsk, i jest niezbędny dla prawidłowego zastosowania instytucji z art. 12 ustawy ułsk.
Zapis uzp, czy też porozumienia jest źródłem prawa pracy w sferze zbiorowego prawa pracy (art. 9 § 1 K.p.), natomiast konkretne indywidualne rozwiązania względem określonego pracownika muszą pochodzić ze sfery indywidualnego prawa pracy, a zatem sam tekst tych porozumień nie jest wystarczający.
Nie ma przeszkód oczywiście, aby dla uproszczenia pracodawca sporządził jedno pismo do określonej grupy, czy nawet wszystkich pracowników, informujące o obniżeniu wymiaru w sposób jednakowy dla tych wszystkich pracowników.
W każdym razie taki dokument, czy też jego odpis w razie zbiorowej czynności w tym zakresie, musi się znaleźć w aktach osobowych pracownika i winien być pracownikowi podany do wiadomości, przy czym skutek prawny może płynąć dopiero od momentu poinformowania pracownika o obniżeniu wymiaru, bądź z datą przyszłą.
Drugi problem sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy w razie obniżenia wymiaru zatrudnienia, np. z całego etatu na ½ etatu, pracodawca i pracownik powinni zawrzeć porozumienie w trybie art. 151 § 5 K.p., czyli ustalić dopuszczalną liczbę godzin ponad określony w umowie o pracę wymiar czasu pracy pracownika, których przekroczenie uprawnia do dodatku do wynagrodzenia, o którym mowa w art. 1511 § 1 K.p.?
Analizując to zagadnienie pod kątem sensu wprowadzenia art. 12 ustawy ułsk, można dojść do wniosku, że takie porozumienie między stronami stosunku pracy jest chyba zbędne, skoro celem ustawodawcy było uwolnienie pracodawcy od ponoszenia dodatkowych kosztów związanych z zatrudnieniem pracownika.
Pracownik i pracodawca mogą przecież zawsze, bez potrzeby stosowania art. 12 ustawy ułsk, zawrzeć aneks do umowy o pracę, na mocy którego np. obniżą wymiar zatrudnienia z całego etatu do ½ etatu na okres 6 miesięcy, po którym nastąpi powrót do pełnego etatu.
Takie rozwiązanie jest powiązane z innymi instytucjami prawnymi wynikającymi z przepisów Kodeksu pracy, w tym z postanowieniem art. 151 § 5. Artykuł 12 ustawy ułsk daje możliwość pracodawcy, który spełni warunki wymagane od przedsiębiorcy (a), aby takiego obniżenia wymiaru dokonał jednostronnie.
Jeżeli tak, to łączenie tej instytucji z potrzebą zastosowania art. 151 § 5 K.p. wydaje się nietrafne, gdyż od razu powstaje pytanie o skutki prawne, na wypadek gdyby pracownik nie wyraził zgody na porozumienie w trybie art. 151 § 5 K.p.
W takim przypadku pracodawca albo nie mógłby skutecznie wprowadzić instytucji z art. 12 ustawy ułsk albo pozostawałby bez swojej winy w stanie naruszającym przepisy o czasie pracy. Oba wskazane skutki, moim zdaniem, nie mogą mieć miejsca przy poprawnej wykładni omawianego przepisu.
W tych warunkach prezentuję pogląd, że pracodawca – ze względu na szczególne uregulowanie problematyki ustalenia wymiaru zatrudnienia pracownika na okres przejściowy do 6 miesięcy – nie jest zobligowany do zawierania porozumienia w trybie art. 151 § 5 K.p. i to zarówno gdy obniża cały etat, jak i gdy obniża zatrudnienie niepełnoetatowe, nie więcej niż do ½ etatu.
W tym ostatnim przypadku strony w pierwotnej treści umowy o pracę powinny zrealizować postanowienie art. 151 § 5 K.p. i ono oczywiście będzie skutkować w przypadku zatrudnienia pracownika więcej, aniżeli przewiduje to uzgodnienie wynikające z tej pierwotnie zawartej umowy o pracę.
Okresowe obniżenie wymiaru czasu pracy pracownika związane jest z ograniczeniami produkcji czy usług, a ze względu na trudne do przewidzenia stany koniunktury w zakresie zapotrzebowania na produkcję czy usługi, trudno też jednoznacznie przesądzić, jakie potrzeby będzie posiadał pracodawca w zakresie zatrudniania pracownika powyżej obniżonego wymiaru czasu pracy.
Dostrzegam oczywiście słabość prezentowanej wykładni, niemającej oparcia w gramatycznym brzemieniu tekstu, a jedynie w wykładni celowościowej ewentualnie systemowej, toteż uważam, że stosowny zapis w tym zakresie (de lege ferenda) powinien się znaleźć w nowelizowanej ustawie ułsk.
Zapis taki jest potrzebny także dlatego, że brak porozumienia w trybie art. 151 § 5 K.p. uchyla obowiązek pracownika pracy ponad umówiony wymiar, jeżeli praca ta nie miałaby charakteru zatrudnienia w godzinach nadliczbowych.
W takim przypadku mamy bowiem do czynienia z poleceniem wykonywania pracy sprzecznym z treścią umowy o pracę i nieznajdującym oparcia w przepisach Kodeksu pracy dopuszczających jedynie na określonych warunkach pracę w godzinach nadliczbowych (art. 151 § 1 K.p.).
W rezultacie pracownik miałby pełne prawo na podstawie art. 100 § 1 K.p. odmówić wykonywania pracy ponad umowny wymiar, ponieważ obowiązek jej świadczenia nie wynikałby ani z porozumienia, o którym mowa w art. 151 § 5 K.p., ani z art. 151 § 1 K.p.
Kolejny problem na tle art. 12 ustawy ułsk dotyczy uprawnień pracownika do świadczeń o charakterze publicznym oraz do kwotowej ogólnej gwarancji wynagrodzenia w strukturze otrzymywanych od pracodawcy świadczeń.
Prawo pracownika do świadczeń publicznych w razie obniżenia wymiaru zatrudnienia wynika z art. 5 ust. 3 ustawy ułsk i może być poczytywane za mało czytelne. Niemniej jednak jest to zapis celowy. Wszystkim pracownikom, do których znajduje zastosowanie ustawa ułsk, przysługują świadczenia ubezpieczeniowe, o których mowa w art. 5 ust. 3 ustawy ułsk.
Jednakże w czasie pobierania tych świadczeń ubezpieczeniowych tylko pracownicy, którym obniżono wymiar zatrudnienia, będą uprawnieni do otrzymywania świadczeń publicznych. Rozwiązanie to ma na celu zapewnienie pracownikowi co miesiąc co najmniej kwoty minimalnego wynagrodzenia, jeśli był on zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy.
Pracownik, który był zatrudniony np. w wymiarze ¾ etatu i obniżono mu wymiar zatrudnienia do ½ etatu, otrzyma świadczenia publiczne gwarantujące mu łącznie otrzymywanie kwotowo nie mniej niż ¾ x 1276 zł miesięcznie, oczywiście brutto.
Wprowadzone rozwiązanie gwarantuje więc wszystkim pracownikom pobieranie brutto co najmniej łącznego świadczenia kwotowo licząc minimalnego albo odpowiednio niższego, jeżeli pracownik był zatrudniony pierwotnie (przed obniżeniem wymiaru zatrudnienia) na niepełnym etacie (art. 4 ust. 2 ustawy ułsk) – w okresie, gdy pracownik ma prawo do świadczeń z ubezpieczenia społecznego.
poleć artykuł znajomemu wersja do druku 

|