Urlop rodzicielski przy pracy w kilku szkołach a zasiłek z ZUS
Praca w kilku szkołach sama w sobie nie pozbawia nauczyciela prawa do urlopu rodzicielskiego ani zasiłku macierzyńskiego. Kluczowe jest to, czy każde zatrudnienie jest rzeczywiste, objęte ubezpieczeniem chorobowym i czy w każdej placówce prawidłowo złożono wniosek o urlop albo o...
Urlop wychowawczy a dodatkowa praca - B2B, dzieło i ZUS
Na urlopie wychowawczym można podjąć dodatkową pracę, prowadzić działalność gospodarczą albo wykonywać umowę cywilnoprawną, ale tylko wtedy, gdy nie wyłącza to osobistej opieki nad dzieckiem. Wybór między B2B, umową o dzieło i inną formą współpracy ma znaczenie...
Urlop rodzicielski dla ojca, kiedy i jak można go wykorzystać?
Tak. Jeżeli matka dziecka wykorzystała 32 tygodnie urlopu rodzicielskiego po urodzeniu jednego dziecka, ojciec będący pracownikiem może skorzystać ze swojej nieprzenoszalnej części, czyli 9 tygodni urlopu rodzicielskiego. Urlop trzeba zaplanować najpóźniej do końca roku...
Urlop dla poratowania zdrowia przed emeryturą nauczycielską
Nauczyciel, któremu do nabycia prawa do emerytury brakuje mniej niż rok, może otrzymać urlop dla poratowania zdrowia tylko do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc nabycia uprawnień emerytalnych. W praktyce oznacza to, że nauczycielka urodzona w październiku 1968 r., która...
Urlop w okresie świątecznym - czy pracodawca może go narzucić?
Pracodawca nie może jednostronnie nakazać pracownikowi wykorzystania urlopu z następnego roku przed jego nabyciem. Urlop bieżący powinien być udzielany zgodnie z planem urlopów albo po porozumieniu z pracownikiem, z wyjątkami wyraźnie wynikającymi z Kodeksu pracy. W artykule...
Choroba w trakcie urlopu po wypowiedzeniu, jakie masz prawa?
Jeżeli zwolnienie lekarskie przypada na zaplanowany urlop wypoczynkowy, urlop nie powinien być rozliczony jako wykorzystany. Pracodawca ma obowiązek przesunąć niewykorzystaną część urlopu, a gdy umowa kończy się wcześniej, wypłacić ekwiwalent pieniężny. W artykule...
Urlop dla poratowania zdrowia nauczyciela a błędnie obliczony staż pracy
Prawo do pierwszego urlopu dla poratowania zdrowia zależy m.in. od zatrudnienia na czas nieokreślony w pełnym wymiarze zajęć oraz od co najmniej 7 lat pracy w szkole w wymiarze nie niższym niż 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć. Od 1 września 2025 r. nie trzeba już wykazywać, że ten...
Czy można łączyć urlop wychowawczy w jednej szkole z pracą w drugiej?
Co do zasady nauczyciel może korzystać z urlopu wychowawczego u jednego pracodawcy i pracować u drugiego, jeżeli ta praca nie wyłącza możliwości osobistej opieki nad dzieckiem. Sam fakt pozostawania w dwóch stosunkach pracy nie blokuje urlopu wychowawczego. Wyjaśniamy, ile...
Urlop dla poratowania zdrowia po macierzyńskim
Nauczycielka po zwolnieniu lekarskim w ciąży oraz po urlopie macierzyńskim lub rodzicielskim może ubiegać się o urlop dla poratowania zdrowia, jeżeli spełnia warunki z art. 73 Karty Nauczyciela. Kluczowe są: zatrudnienie na czas nieokreślony w pełnym wymiarze zajęć, co najmniej 7...
Czy pracodawca może narzucić termin urlopu?
Pracodawca nie powinien dowolnie ustalać terminów urlopu wypoczynkowego bez uwzględnienia zasad z Kodeksu pracy. Inaczej ocenia się jednak urlop bieżący, inaczej zaległy urlop, który co do zasady trzeba udzielić najpóźniej do 30 września następnego roku. Z artykułu...
Czy pracodawca może narzucić termin urlopu bieżącego?
Pracodawca co do zasady nie może jednostronnie narzucić pracownikowi terminu urlopu bieżącego, jeżeli w zakładzie nie ma planu urlopów. W takiej sytuacji termin urlopu powinien być ustalony po porozumieniu z pracownikiem, z uwzględnieniem wniosku pracownika i potrzeb organizacyjnych...
Urlop pracownika medycznego po 10 latach pracy - ile godzin?
Pracownik medyczny zatrudniony na pełen etat, który ma co najmniej 10 lat stażu urlopowego, co do zasady ma 26 dni urlopu. Jeżeli obowiązuje go dobowa norma 7 godzin i 35 minut, roczna pula urlopu wynosi 197 godzin i 10 minut, a nie 208 godzin. Inaczej może być przy pracownikach...
Urlop rodzicielski a zmiana pracodawcy - ile urlopu i zasiłku?
Zmiana pracodawcy nie powoduje automatycznie utraty niewykorzystanego urlopu rodzicielskiego. Jeżeli pracownik nadal mieści się w ustawowym terminie i ma niewykorzystaną część urlopu, może złożyć wniosek u nowego pracodawcy. W artykule wyjaśniamy, ile tygodni urlopu...
Czy ekwiwalent za urlop podwyższa zasiłek chorobowy?
Ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy co do zasady nie podwyższa podstawy wymiaru zasiłku chorobowego ani zasiłku macierzyńskiego za urlop rodzicielski, jeżeli świadczenia przysługują w czasie trwania zatrudnienia. W podstawie bierze się pod uwagę wynagrodzenie z okresu...
Czy wypalenie zawodowe jest podstawą do L4?
Wypalenie zawodowe samo w sobie nie jest w Polsce samodzielną podstawą do wystawienia L4. Lekarz może jednak wystawić e-ZLA, jeżeli objawy związane ze stresem zawodowym powodują czasową niezdolność do pracy i odpowiadają rozpoznaniu medycznemu, np. depresji, zaburzeniom lękowym,...
Umowa na czas określony a urlop macierzyński - co po zakończeniu umowy?
Umowa o pracę na czas określony co do zasady kończy się z upływem terminu, na jaki została zawarta, także wtedy, gdy pracownica korzysta z urlopu macierzyńskiego. Pracodawca nie musi zawierać kolejnej umowy tylko dlatego, że wcześniej deklarował dalszą współpracę. ...
Ekwiwalent za urlop uzupełniający nauczyciela
Nauczyciel szkoły feryjnej może mieć prawo do urlopu uzupełniającego, jeżeli z przyczyn wskazanych w Karcie Nauczyciela nie wykorzystał w czasie ferii co najmniej 8 tygodni urlopu wypoczynkowego. Jeżeli przed wykorzystaniem tego urlopu stosunek pracy zostanie rozwiązany albo...
Czy pracodawca może zmusić pracownika do urlopu po L4?
Po powrocie z długiego L4 pracodawca nie może co do zasady wysłać pracownika na bieżący urlop tylko dlatego, że nie ma dla niego projektu lub zadań. Jeżeli pracownik jest gotów do pracy, a przeszkoda leży po stronie pracodawcy, wchodzi w grę wynagrodzenie za przestój. ...
Praca w obniżonym wymiarze czasu pracy zamiast urlopu wychowawczego
Pracownik uprawniony do urlopu wychowawczego może zamiast urlopu złożyć wniosek o obniżenie wymiaru czasu pracy, ale nie poniżej połowy pełnego etatu. Pracodawca musi uwzględnić prawidłowy wniosek pracownika. Korzystanie z obniżonego etatu nie pomniejsza wymiaru urlopu...
L4 po urlopie dla poratowania zdrowia a badania kontrolne nauczyciela
Nauczyciel może otrzymać L4 po urlopie dla poratowania zdrowia i po urlopie uzupełniającym, jeżeli rzeczywiście jest czasowo niezdolny do pracy, a lekarz wystawi e-ZLA. Sam fakt wcześniejszego urlopu zdrowotnego nie blokuje zwolnienia lekarskiego, ale znaczenie ma wykorzystany okres...
Urlop macierzyński i wypoczynkowy a koniec umowy
Gdy umowa o pracę na czas określony kończy się w trakcie urlopu macierzyńskiego albo rodzicielskiego, pracownik nie może już po tej dacie wykorzystać urlopu wypoczynkowego. Niewykorzystany urlop trzeba rozliczyć ekwiwalentem pieniężnym, chyba że bezpośrednio zawarto kolejną...
Zatrudnienie u dwóch pracodawców a urlop wypoczynkowy
Przy równoległym zatrudnieniu urlop wypoczynkowy ustala się co do zasady odrębnie dla każdego stosunku pracy. Urlop wykorzystany u poprzedniego pracodawcy nie powinien automatycznie obniżać urlopu u nowego pracodawcy, jeżeli w danym miesiącu umowy faktycznie się nakładały. ...
Błędnie wpisane 26 dni urlopu w umowie o pracę
Błędnie wpisany w umowie wyższy wymiar urlopu nie zawsze oznacza automatyczne prawo do dodatkowych dni. Jeżeli zapis był świadomym, korzystniejszym ustaleniem stron, może wiązać pracodawcę; jeżeli była to oczywista omyłka, pracodawca powinien ją wyjaśnić i skorygować zgodnie z...
Urlop nauczyciela zerówki po przeniesieniu ze szkoły
Nauczyciel, który przechodzi z klas I-III do oddziału przedszkolnego, co do zasady zmienia zasady korzystania z urlopu: zamiast urlopu wykorzystywanego w ferie szkolne stosuje się urlop 35 dni roboczych, jeżeli oddział działa jako jednostka nieferyjna. W artykule wyjaśniamy, jak...
Urlop uzupełniający nauczyciela po urlopie zdrowotnym
Nauczyciel szkoły feryjnej, który z powodu urlopu dla poratowania zdrowia nie wykorzystał urlopu wypoczynkowego w czasie ferii, może żądać urlopu uzupełniającego w trakcie roku szkolnego. Jego wymiar uzupełnia wykorzystany wypoczynek do 8 tygodni. Wyjaśniamy, jak liczyć urlop...
Okres wypowiedzenia a urlop bieżący i zaległy
W okresie wypowiedzenia pracodawca może jednostronnie udzielić pracownikowi urlopu wypoczynkowego, a pracownik ma obowiązek go wykorzystać. Dotyczy to zarówno urlopu zaległego, jak i bieżącego w wymiarze proporcjonalnym do okresu zatrudnienia w danym roku. Jeżeli do dnia...
Przymusowy urlop i odrabianie godzin - prawa pracownika
Pracodawca nie może dowolnie wysyłać pracownika na wolne do odrobienia, narzucać urlopu bezpłatnego ani kazać pracować w dniu takiego urlopu. Jeżeli pracownik jest gotów do pracy, a przeszkoda leży po stronie pracodawcy, co do zasady nie można przerzucać na niego ryzyka braku...
Urlop zdrowotny nauczyciela a działalność gospodarcza
Nauczyciel może skorzystać z urlopu dla poratowania zdrowia tylko wtedy, gdy spełnia warunki z art. 73 Karty Nauczyciela i uzyska właściwe orzeczenie lekarskie albo skierowanie na leczenie uzdrowiskowe. W czasie tego urlopu nie wolno mu podejmować stosunku pracy ani innej działalności...
Urlop w okresie wypowiedzenia i odprawa
W okresie wypowiedzenia pracodawca może jednostronnie udzielić pracownikowi urlopu wypoczynkowego, a pracownik co do zasady ma obowiązek go wykorzystać. Dotyczy to zarówno urlopu zaległego, jak i urlopu bieżącego, ale urlop bieżący liczy się proporcjonalnie do okresu zatrudnienia w...
Zmuszanie pracowników do rezygnacji z urlopu
Pracodawca nie może zmusić pracownika do rezygnacji z urlopu wypoczynkowego ani do zrzeczenia się ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Takie oświadczenie nie pozbawia pracownika ustawowego prawa do wypoczynku. W artykule wyjaśniamy, kiedy pracodawca może zmienić termin urlopu,...
Urlop wychowawczy na drugie dziecko
Urlop wychowawczy na drugie dziecko przysługuje na zasadach takich samych jak na pierwsze: co do zasady do 36 miesięcy na każde dziecko, jednak jeden miesiąc z tej puli jest nieprzenoszalny dla drugiego rodzica. W praktyce jeden rodzic zwykle może wykorzystać samodzielnie maksymalnie 35...
Urlop dla opiekuna prawnego osoby ubezwłasnowolnionej
Opiekun prawny dorosłej osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej nie nabywa z tego powodu automatycznego prawa do urlopu okolicznościowego ani do 2 dni opieki z art. 188 Kodeksu pracy. Te 2 dni dotyczą pracownika wychowującego dziecko do 14 lat. Nie oznacza to jednak, że w każdej...
Ciąża na urlopie wychowawczym a powrót do pracy
Jeżeli w czasie urlopu wychowawczego pracownica zajdzie w ciążę i po zakończeniu urlopu od razu przejdzie na zwolnienie lekarskie, zasadniczo nie musi wykonywać badań dopuszczających do pracy, bo nie podejmuje pracy. Z artykułu dowiesz się, kiedy L4 w ciąży daje prawo do...
Wniosek o urlop dla poratowania zdrowia na zwolnieniu lekarskim
Nauczyciel może złożyć pisemny wniosek o urlop dla poratowania zdrowia także w czasie zwolnienia lekarskiego. Przepisy Karty Nauczyciela nie wymagają, aby przed złożeniem wniosku wrócił do pracy albo uzyskał zaświadczenie o zdolności do pracy. W artykule wyjaśniamy, jakie...
Urlop bezpłatny nauczyciela - zasady, wniosek i skutki
Nauczyciel może otrzymać urlop bezpłatny, ale nie jest to urlop udzielany automatycznie. Decydują znaczenie ma podstawa prawna, wymiar zatrudnienia, uzasadnienie wniosku oraz to, czy nieobecność nie zakłóci pracy szkoły. W artykule wyjaśniamy, kiedy urlop bezpłatny...
Urlop wychowawczy po macierzyńskim a L4 w ciąży
Po urlopie macierzyńskim i wypoczynkowym pracownica może złożyć wniosek o urlop wychowawczy, jeżeli ma co najmniej 6 miesięcy stażu pracy. Pracodawca co do zasady musi uwzględnić prawidłowo złożony wniosek. Wyjaśniamy, kiedy złożyć wniosek, jak zrezygnować z...
Czy L4 przesuwa początek urlopu wychowawczego?
Zwolnienie lekarskie nie przesuwa automatycznie początku urlopu wychowawczego. Jeżeli pracownik złożył skuteczny wniosek o urlop wychowawczy, urlop rozpoczyna się w terminie wskazanym we wniosku, nawet gdy wcześniej pracownik zachorował. Inaczej jest przy urlopie wypoczynkowym:...
Urlop macierzyński po urodzeniu martwego dziecka
Po martwym urodzeniu dziecka pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze 8 tygodni po porodzie. Od 6 sierpnia 2025 r. zasiłek macierzyński może być przyznany także na podstawie zaświadczenia o martwym urodzeniu, gdy nie sporządzono aktu urodzenia z adnotacją o martwym...
Urlop wypoczynkowy a skierowanie do sanatorium z ZUS
Skierowanie do sanatorium z ZUS nie powinno odbierać prawa do zaplanowanego urlopu wypoczynkowego. Jeżeli na czas leczenia lekarz wystawi e-ZLA, nieobecność jest rozliczana jako choroba, a urlop przypadający w tym okresie należy przesunąć albo uzupełnić w innym terminie. ...
Urlop rodzicielski a druga ciąża - L4, umowa i urlop
Po urlopie rodzicielskim pracownica w kolejnej ciąży może rozpocząć zwolnienie lekarskie, jeżeli lekarz stwierdzi niezdolność do pracy. Nie musi wcześniej wracać do pracy, ale powinna usprawiedliwić nieobecność zgodnie z zasadami obowiązującymi u pracodawcy. W artykule...
Odmowa urlopu wypoczynkowego przez pracodawcę - co robić?
Pracodawca może odmówić urlopu wypoczynkowego albo przesunąć jego termin tylko wtedy, gdy ma ku temu realną podstawę wynikającą z organizacji pracy, planu urlopów lub szczególnych potrzeb zakładu. Sama zmiana decyzji na kilka dni przed wypoczynkiem nie wystarczy, zwłaszcza gdy...
Urlop wychowawczy na trzecie dziecko - czy przysługuje kolejny urlop?
Pracownica może korzystać z urlopu wychowawczego na trzecie dziecko także wtedy, gdy wcześniej wykorzystała urlopy wychowawcze na starsze dzieci. Limit 36 miesięcy odnosi się co do zasady do konkretnego dziecka, a nie do całego okresu zatrudnienia rodzica. W artykule...
Urlop uzupełniający nauczyciela - kiedy przysługuje i ile trwa?
Nauczyciel zatrudniony w szkole feryjnej ma prawo do urlopu uzupełniającego, jeżeli z przyczyn wskazanych w Karcie Nauczyciela nie wykorzystał w czasie ferii szkolnych urlopu wypoczynkowego w wymiarze co najmniej 8 tygodni. Urlop uzupełniający przysługuje w ciągu roku szkolnego i...
Wniosek o urlop wypoczynkowy a zwolnienie lekarskie
Jeżeli zwolnienie lekarskie kończy się przed pierwszym dniem zatwierdzonego urlopu wypoczynkowego, pracownik może rozpocząć urlop zgodnie z ustalonym terminem. Nie trzeba składać nowego wniosku, o ile wcześniejszy urlop został prawidłowo udzielony przez pracodawcę. Inaczej...
Urlop dla zatrudnionego na 1/8 etatu
Pracownik zatrudniony na 1/8 etatu ma urlop liczony proporcjonalnie do wymiaru etatu, a następnie rozliczany w godzinach. Przy stażu krótszym niż 10 lat daje to 24 godziny urlopu rocznie, a przy stażu co najmniej 10 lat - 32 godziny. Jeżeli taka osoba pracuje jeden dzień w...
Wniosek o obniżenie wymiaru czasu pracy po macierzyńskim a ryzyko zwolnienia
Pracownik uprawniony do urlopu wychowawczego może wnioskować o obniżenie etatu, nie niżej niż do 1/2 pełnego wymiaru. Pracodawca musi taki wniosek uwzględnić, ale ochrona przed zwolnieniem ma konkretne granice i wyjątki. Wyjaśniamy, od kiedy działa ochrona, kiedy pracodawca...
Ekwiwalent za urlop po macierzyńskim i wychowawczym
Po urlopie macierzyńskim i rodzicielskim pracownica co do zasady nadal nabywa urlop wypoczynkowy, natomiast urlop wychowawczy może ograniczyć prawo do urlopu za kolejne lata. Przy rozwiązaniu albo wygaśnięciu umowy niewykorzystany urlop trzeba rozliczyć ekwiwalentem pieniężnym. ...
Praca 14 godzin co drugi dzień a rozliczanie urlopu
Przy urlopie nie liczy się sama długość faktycznej zmiany, lecz obowiązujący pracownika rozkład czasu pracy. Jeżeli w grafiku na dany dzień prawidłowo zaplanowano 14 godzin pracy, z puli urlopowej co do zasady odlicza się 14 godzin. Jeżeli jednak pracownik formalnie ma podstawowy,...
Prawidłowe wyliczenie urlopu wypoczynkowego nauczyciela
Urlop wypoczynkowy nauczyciela zatrudnionego w szkole feryjnej obejmuje cały okres ferii szkolnych, a nie tylko dni robocze. Jeżeli ferie zimowe trwają od 1 do 14 lutego, urlop należy liczyć jako 14 kolejnych dni, razem z sobotami i niedzielami. Inaczej wygląda sytuacja...
Urlop szkoleniowy na egzaminy i pracę dyplomową
Pracownik ma prawo do urlopu szkoleniowego na pracę dyplomową i egzamin dyplomowy tylko wtedy, gdy podnosi kwalifikacje zawodowe z inicjatywy pracodawcy albo za jego zgodą. Sam fakt studiowania, nawet na ostatnim roku, nie wystarcza do żądania 21 dni płatnego urlopu. W artykule...
